bisaya_readers : Messages : 304-335 of 1193

day pinay,
kadtong nagsuwat sa "nicodemo" story parionon man god tong tawhana. amigo sad nako tos jun saguban. adtong nagkita mis iligan gitagaan nako siyag nobela ni kenzaburo oe. kadto bang "shoot the kids, nip the buds". atangi ang laing bag-ong mugna ni jun, ang "sulundon". kulba sad siyag mga ritwal dinhi.

bisan og piksiyon, naay gitawag ang mga nagtuon gyod ini og affective fallacy man tingali to, ambot unsingan to. mao niy likayan gyod sa mga piksiyonista. kon kabantay ka, mogamit gyod kog tinuod nga diyalago, bahala nag magkinaunsa. actually, dili ko motuo nga naa gyoy piksiyon. kinahanglan nga ang tanan tinuod gyod. ang imong estilo maoy makahatag niinig arte, porma, ug busa, mao nay piksiyon. una sa tanan, ang tagsulat motuo gyod ug kombinsido sa kamatinud-anon sa iyang gisulat. wa siyay pagduda. wa niya mugnaa. ang sugilanon maoy nagmugna sa iyang kaugalingon, sa kaugalingong mga sitwasyon. actually, i just made my story weaved itself and create its own world.

laing butang sad kining prosa. ang prosa arte gyod ni paghan-ay sa pulong. naay lagingling ba. naay ritmo sa iyang pinitik. kanang bisag di pa ka kasabot sa estorya, ganahan lang gihapon kang mobasa.

akong keyword ini, day, mao si hemingway. Chapter 13 sa For Whom The Bell Tolls... oo, mao gyod na... ngilngig kaayong pagkatrabaho nang tsaptera. wa gyod ko kasabot ini pero mora kog gigul-an nga nagbasa. lain pang keyword nako sa artistic prose mao si james joyce... kadtong last page sa iyang "Ulysses". katong naay yes oh yes my moorish eyes... sus ngilngiga gyod, day. kulba kaayog witik.

kinahanglan butangan natog kinto ug panimbang atong prosa. it should be austere. manly. kanang the readers would discern how delicate we choose the words, almost binata na gani pero labihan ang iyang kingking. ang wiris morag gugma nga mibutok ug mibukad ug milukso ug nahimong kabayo nga nagdagan sa hinlo nga laguna. sus, ngilngigaaaa! hehehe! garab-garab na sad ko, hehehe!

mao sad lagi nga sa balak unta, ang maong mugna sa arte magbaton sad unta og karakteristik sa prosa. kanang morag nagsulti lang sa kaprangka. way gitagoan nga lisod. sayon ra kaayong sabton. ug kahibawo ba ka sa labing paborito nakong balak. lagmit mahibulong ka: "Twinkle twinkle little star" ra gyod, Day.

Binata ra ning balaka pero tan-awag unsa kaseryoso ang iyang pagkabata. wa say lisod nga pu'ng. naghangad ra god sa bituon. ug unya ang kahibulong sa bata.

mao nang tsampiyon diri nako si william carlos williams. yano kaayong amawa mobalak, uy. labi na adtong mikaon lang siyag plums nga bugnaw kaayo nga sinulod sa icebox. sus, ngiga! matod sa kataposang linya: "forgive me, they are too delicious and cold...." haskang lamia tingali adto nga plums. gihurot tingali tos amaw pero wa man pod siya magsulti kon gihurot ba gyod to. aw, lagmit hurot gyod kay lami god, hahahaha!

sus, sold-out na gyod tong libroha. niay nahabilin para na lang sad sa akong gamayng library. para collection aron ingnon rayter lagi, hahaha! ipanghadlok pod adtong di motuo nga rayter tag gamay, kay ngilngigggggg lagi kaayo kog rekord didtos among lungsod lagi. to hell with them!

sige na, day, kay maggitara-gitara na sad ko, ambot unsay na sad kahay maayong tukaron aron mahinginlan ning kalaay sa akong kuwarto nga morag iya sa ulitawong guwang, way kaligo.

labyog-labyog...
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...> wrote:

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@...
Date: Friday, August 8, 2008, 5:38 PM

diha ko nasuya sa imong istilo sir nga ipaagi lang nimog hinanggaw bah pero lawom kaau sir woi. as in moutong gyod ko kay "i cannot fathom" ehhehheee... wala jud ko kopya ana imo compilation sir, mayntag naa pa kay "collector's item" jud na para nako. abi nimo sir nagsige kog tingsi sa jeep nagbasa adto imong "madyong". pauli na kos basak-ibabao, pakli2x ko sa bismag, naganahan ko sir sa imong istilo sa pag.hikyad sa imong tema kay bisan ako nga dili gyod kamao mosugal, nakasabot gyod kos mga termino (context clues na lang goy gigamit)...mao man nay usa sa mga indicators nga maau gyod ka nga magsusuwat.. .kana bitawng "engaging" au ang storya sa mga magbabasa... mo.immerse ang reader sa story...hangtod nga di na nimo gustong ibutang ang imong gibasa...nalimot kos katrapik god. sapoton man ta ko kay 48 years neh maabot sa ibabao ang jip pero samtang nagbasa kos sugilanon, nagsige na lang kog tingsi...

abi nimo sir naa pa jud koy usa ka writer nga ganahan, kadtong nagsuwat sa conversion bitaw ni nicodemo. mao jud na akong ganahan kanang modern writer ka nga mosulod sa mga pahina sa balaang kasulatan, tahay didto ka adtong panahona...

sa revision bitaw malangan kay labi nag mag-analisar na kas logic sa imong storya ug thread of continuity. naa bitaw writer nga nagsuwat diris banat news namo nga kuno napriso ang lalaki kay naabtan niya ang iyang asawa nga may nitorjak nga lain, dauyyyy mapriso ba god na sir nga naa man tingali balaod nga mohatag konsiderasyon kay in flagrante delicto baya na nga kahimtanga.. .naaktohan man, so if ang iyang kasuko maghari og nakapatay siya, di man na mapriso woi kay naa may gitawag og "five seconds of insanity"... maabswelto ang bana kay nagbudhi god tong asawa, so natural lang jud nga mapatay niya. ako baya nang gikwestyon sa email nya ala man ko tubayi sa writer ehehehehehehe. ...ingon ko sunod sad woi kon magtagik mog storya, be sure nga bisag fiction kana sad nga logical ang detalye, mora god og magproject og income nga dapat realistic data ang gamiton...

kadto pod ako gisuwat sir bunga lang pod tos danag hee hee...suway2x lang ko kon kamao ba ko...na publish man sad, so nauyonan pod tingali...kamao diay ko...yeheyyyyyy!

--- On Fri, 8/8/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 4:18 AM

day pinay,
uy, unsa goy aydol god. praktis-praktis ra tawon ning ato, day. ginagmay ba, pesohay lang, hehe!

wa diay ka kahupot adtong koleksiyon nga "khalid-oskopyo" ? na, tua to didto ang akong mga mugma sukad sa una nakong taak sa katitikan hangtod sa 2003. di man kaayo ko paspas mosuwat, Day, bisan tuod kada adlaw ko mosuwat. anha kos rebisyon madugay.

medyo seryoso kog tema sa una. pero karon pulos na lang ni hinanggaw lagi. naa ko roy gihimo nga story nga may tentative taytol nga "biyahe". ambot makabiyahe ba kaha ni, hehe! estorya ni sa usa ka traysikol drayber nga maoy gibantog nga kinangilngigan mopadagan didto sa Bogo. anhi sad ka kabati sa harabas nga inestoryahan sa mga drayber. kadtong "madyong", ahhh, di na man ko ganahan adto. ambot nganong dali ra man kaayo ko pul-an, uy.

aydol sad baya tika labi na adtong "mga bata sa pundohan". lurat sad mata nako adto, uy. bitaw kitakita unya tag makauli ko sa gikaligutgotan nakong lugar sa bogo. buang ning lungsora nga mingawon man ko bisag asa pa masaag ang akong mga tunob. nakaingon ko nga ang kaligutgot kabahin sad diay tingali sa paghigugma.. .. hahaha!

labyog-labyog. ..
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@ yahoo.com> wrote:

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@ yahoo.com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 5:06 PM

halaaaaaaaaaaaaaaaa aaaaaaaaa ikaw diay na si omar khalid hapzzzzz??? aydol kaau tika sir woi...as in maau kaau ka mo.describe parteg sugal hee hee...waaaaaaaa. ..bitaw sir, mo.bow gyod ko nimo...dapat naa kay book sir, compilation sa tanan nimong works...mopalit gyod kow, pwamiz;)

--- On Thu, 8/7/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Thursday, August 7, 2008, 11:13 PM

hi joe,
komosta nimo. komosta sad ang palawan. padayon gihapon ang bisaya magazine sa iyang paglawig. kon buot nimong mo-subscribe, mahimo man gihapon aron naa kay kopya sa sinemana nga hulad sa bisaya.

imong higala,
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com> wrote:

From: jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com>
Subject: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 7:57 AM

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0

New Email names for you!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail. promotions. yahoo.com/ newdomains/ aa/

#334

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 9:38 am
Subject: Re: Mag-ilhanay kita

pinay_mangat...

Offline

diha ko nasuya sa imong istilo sir nga ipaagi lang nimog hinanggaw bah pero lawom kaau sir woi. as in moutong gyod ko kay "i cannot fathom" ehhehheee...wala jud ko kopya ana imo compilation sir, mayntag naa pa kay "collector's item" jud na para nako. abi nimo sir nagsige kog tingsi sa jeep nagbasa adto imong "madyong". pauli na kos basak-ibabao, pakli2x ko sa bismag, naganahan ko sir sa imong istilo sa pag.hikyad sa imong tema kay bisan ako nga dili gyod kamao mosugal, nakasabot gyod kos mga termino (context clues na lang goy gigamit)...mao man nay usa sa mga indicators nga maau gyod ka nga magsusuwat...kana bitawng "engaging" au ang storya sa mga magbabasa...mo.immerse ang reader sa story...hangtod nga di na nimo gustong ibutang ang imong gibasa...nalimot kos katrapik god. sapoton man ta ko kay 48 years neh maabot sa ibabao ang jip pero samtang nagbasa kos sugilanon, nagsige na lang kog tingsi...

abi nimo sir naa pa jud koy usa ka writer nga ganahan, kadtong nagsuwat sa conversion bitaw ni nicodemo. mao jud na akong ganahan kanang modern writer ka nga mosulod sa mga pahina sa balaang kasulatan, tahay didto ka adtong panahona...

sa revision bitaw malangan kay labi nag mag-analisar na kas logic sa imong storya ug thread of continuity. naa bitaw writer nga nagsuwat diris banat news namo nga kuno napriso ang lalaki kay naabtan niya ang iyang asawa nga may nitorjak nga lain, dauyyyy mapriso ba god na sir nga naa man tingali balaod nga mohatag konsiderasyon kay in flagrante delicto baya na nga kahimtanga...naaktohan man, so if ang iyang kasuko maghari og nakapatay siya, di man na mapriso woi kay naa may gitawag og "five seconds of insanity"...maabswelto ang bana kay nagbudhi god tong asawa, so natural lang jud nga mapatay niya. ako baya nang gikwestyon sa email nya ala man ko tubayi sa writer ehehehehehehe....ingon ko sunod sad woi kon magtagik mog storya, be sure nga bisag fiction kana sad nga logical ang detalye, mora god og magproject og income nga dapat realistic data ang gamiton...

kadto pod ako gisuwat sir bunga lang pod tos danag hee hee...suway2x lang ko kon kamao ba ko...na publish man sad, so nauyonan pod tingali...kamao diay ko...yeheyyyyyy!

--- On Fri, 8/8/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@...> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@...>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@...
Date: Friday, August 8, 2008, 4:18 AM

day pinay,
uy, unsa goy aydol god. praktis-praktis ra tawon ning ato, day. ginagmay ba, pesohay lang, hehe!

wa diay ka kahupot adtong koleksiyon nga "khalid-oskopyo" ? na, tua to didto ang akong mga mugma sukad sa una nakong taak sa katitikan hangtod sa 2003. di man kaayo ko paspas mosuwat, Day, bisan tuod kada adlaw ko mosuwat. anha kos rebisyon madugay.

medyo seryoso kog tema sa una. pero karon pulos na lang ni hinanggaw lagi. naa ko roy gihimo nga story nga may tentative taytol nga "biyahe". ambot makabiyahe ba kaha ni, hehe! estorya ni sa usa ka traysikol drayber nga maoy gibantog nga kinangilngigan mopadagan didto sa Bogo. anhi sad ka kabati sa harabas nga inestoryahan sa mga drayber. kadtong "madyong", ahhh, di na man ko ganahan adto. ambot nganong dali ra man kaayo ko pul-an, uy.

aydol sad baya tika labi na adtong "mga bata sa pundohan". lurat sad mata nako adto, uy. bitaw kitakita unya tag makauli ko sa gikaligutgotan nakong lugar sa bogo. buang ning lungsora nga mingawon man ko bisag asa pa masaag ang akong mga tunob. nakaingon ko nga ang kaligutgot kabahin sad diay tingali sa paghigugma.. .. hahaha!

labyog-labyog. ..
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@ yahoo.com> wrote:

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@ yahoo.com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 5:06 PM

halaaaaaaaaaaaaaaaa aaaaaaaaa ikaw diay na si omar khalid hapzzzzz??? aydol kaau tika sir woi...as in maau kaau ka mo.describe parteg sugal hee hee...waaaaaaaa. ..bitaw sir, mo.bow gyod ko nimo...dapat naa kay book sir, compilation sa tanan nimong works...mopalit gyod kow, pwamiz;)

--- On Thu, 8/7/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Thursday, August 7, 2008, 11:13 PM

hi joe,
komosta nimo. komosta sad ang palawan. padayon gihapon ang bisaya magazine sa iyang paglawig. kon buot nimong mo-subscribe, mahimo man gihapon aron naa kay kopya sa sinemana nga hulad sa bisaya.

imong higala,
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com> wrote:

From: jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com>
Subject: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 7:57 AM

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0

New Email names for you!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail. promotions. yahoo.com/ newdomains/ aa/

#333

From: "Akoy Ako" <akoyako@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 9:23 am
Subject: Re: Mag-ilhanay kita

akoyako

Offline

malipayong adlawng natawhan nimo Noy!

:-)Akoy

2008/8/8 jose bastida <joebastida2001@...>

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0

New Email names for you!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail.promotions.yahoo.com/newdomains/aa/

#332

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 9:18 am
Subject: Re: Mag-ilhanay kita

titoitsoy

Offline

day pinay,
uy, unsa goy aydol god. praktis-praktis ra tawon ning ato, day. ginagmay ba, pesohay lang, hehe!

wa diay ka kahupot adtong koleksiyon nga "khalid-oskopyo"? na, tua to didto ang akong mga mugma sukad sa una nakong taak sa katitikan hangtod sa 2003. di man kaayo ko paspas mosuwat, Day, bisan tuod kada adlaw ko mosuwat. anha kos rebisyon madugay.

medyo seryoso kog tema sa una. pero karon pulos na lang ni hinanggaw lagi. naa ko roy gihimo nga story nga may tentative taytol nga "biyahe". ambot makabiyahe ba kaha ni, hehe! estorya ni sa usa ka traysikol drayber nga maoy gibantog nga kinangilngigan mopadagan didto sa Bogo. anhi sad ka kabati sa harabas nga inestoryahan sa mga drayber. kadtong "madyong", ahhh, di na man ko ganahan adto. ambot nganong dali ra man kaayo ko pul-an, uy.

aydol sad baya tika labi na adtong "mga bata sa pundohan". lurat sad mata nako adto, uy. bitaw kitakita unya tag makauli ko sa gikaligutgotan nakong lugar sa bogo. buang ning lungsora nga mingawon man ko bisag asa pa masaag ang akong mga tunob. nakaingon ko nga ang kaligutgot kabahin sad diay tingali sa paghigugma.... hahaha!

labyog-labyog...
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...> wrote:

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@...
Date: Friday, August 8, 2008, 5:06 PM

halaaaaaaaaaaaaaaaa aaaaaaaaa ikaw diay na si omar khalid hapzzzzz??? aydol kaau tika sir woi...as in maau kaau ka mo.describe parteg sugal hee hee...waaaaaaaa. ..bitaw sir, mo.bow gyod ko nimo...dapat naa kay book sir, compilation sa tanan nimong works...mopalit gyod kow, pwamiz;)

--- On Thu, 8/7/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@yahoo. com>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Thursday, August 7, 2008, 11:13 PM

hi joe,
komosta nimo. komosta sad ang palawan. padayon gihapon ang bisaya magazine sa iyang paglawig. kon buot nimong mo-subscribe, mahimo man gihapon aron naa kay kopya sa sinemana nga hulad sa bisaya.

imong higala,
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com> wrote:

From: jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com>
Subject: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 7:57 AM

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0

New Email names for you!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail. promotions. yahoo.com/ newdomains/ aa/

#331

From: pinay mangatkatay <pinay_mangatkatay@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 9:06 am
Subject: Re: Mag-ilhanay kita

pinay_mangat...

Offline

halaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa ikaw diay na si omar khalid hapzzzzz??? aydol kaau tika sir woi...as in maau kaau ka mo.describe parteg sugal hee hee...waaaaaaaa...bitaw sir, mo.bow gyod ko nimo...dapat naa kay book sir, compilation sa tanan nimong works...mopalit gyod kow, pwamiz;)

--- On Thu, 8/7/08, Tomas Sumakwel <titoitsoy@...> wrote:

From: Tomas Sumakwel <titoitsoy@...>
Subject: Re: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@...
Date: Thursday, August 7, 2008, 11:13 PM

hi joe,
komosta nimo. komosta sad ang palawan. padayon gihapon ang bisaya magazine sa iyang paglawig. kon buot nimong mo-subscribe, mahimo man gihapon aron naa kay kopya sa sinemana nga hulad sa bisaya.

imong higala,
omar khalid

--- On Fri, 8/8/08, jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com> wrote:

From: jose bastida <joebastida2001@ yahoo.com>
Subject: [bisaya_readers] Mag-ilhanay kita
To: bisaya_readers@ yahoogroups. co.uk
Date: Friday, August 8, 2008, 7:57 AM

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0

New Email names for you!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail. promotions. yahoo.com/ newdomains/ aa/

#330

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 7:37 am
Subject: Philippine Star Columnists on the GRP-MILF MOA

manuelfaelnar

Offline

Nation

INSIDE CEBU By Bobit S. Avila
Friday, August 8, 2000

[skip]

Finally, on that confounded accord between the GRP and the MILF, The Philippine STAR came up with that report and editorial on what Press Secretary Jess Dureza was thinking aloud� that this accord would need Charter change (Cha-cha). But doing a Cha-cha just for this accord is totally wrong. This country needs Charter change to depoliticize it, which federalism can help solve. But do we have the political will to usher in these real political changes to make ours a better-run country? I doubt it� it would be akin to China's getting rid of the politburo! Is this really a democracy?

* * *

For e-mail responses to this article, write to vsbobita@.... Bobit Avila's columns can also be accessed through www.philstar.com. He also hosts a weekly talkshow, "Straight from the Sky," shown every Monday, 8 p.m., only in Metro Cebu on Channel 15 of SkyCable.

Opinion

What is rewarded, is repeated
CTALK By Cito Beltran
Friday, August 8, 2008

[skip]

Come to think of it, this mess created by the GRP panel will probably be the brain twister for the month. Since the government is busy giving away jurisdiction, how far off are we from following the "Federal" form of government? Cebu would certainly want to insure their safety, prosperity and uniqueness as "An Island off the Philippines"! So if we can't beat them, shall we join them? Or is this what the twisted tactician of the Arroyo administration really wanted, an excuse to rewrite the Constitution?

--
Manuel Lino G. Faelnar

Chairman for Language and Culture,
Federalist Forum of the Philippines

Director
DILA Phils. Foundation, Inc.
(Defenders of the Indigenous Languages of the
Archipelago)

Director
Lubas sa Dagang Bisaya, Inc. (LUDABI)

"Without our language, we have no culture, we have no identity, we are nothing."
Ornolfor Thorsson, adviser to President of Iceland.

"When you lose a language you lose a culture, intellectual wealth, a work of art."
Kenneth Hale, who taught linguistics at MIT.

"Words, if powerful enough, can transport people into a journey,
real or imagined, that either creates
a fantasy or confirms reality."
Rachelle Arlin Credo, poet and
writer.

.

#329

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 7:10 am
Subject: Fwd: Bobby Tuazon: Federalism will entrench oligarchy?

manuelfaelnar

Offline

Daghang kaayong salamat.

Manuel

---------- Forwarded message ----------
From: jose bastida <joebastida2001@...>
Date: Fri, Aug 8, 2008 at 1:34 PM
Subject: Re: [bisaya_readers] Bobby Tuazon: Federalism will entrench oligarchy?
To: bisaya_readers@...

To Magbabasa sa Bisaya,

That's a great idea. But that's new and only a few
will readily understand how this idea will work. I'm
not against any good idea, but I prefer to be neutral
for the maintime.

I'm an old man. I'm just a senior citizen trying to
enjoy a private peaceful life.

Just go ahead with that idea and make it work.
May God be with you.

--- Manuel Faelnar <manuelfaelnar@...> wrote:

> ---------- Forwarded message ----------
> From: Tumbagang Isda <tumbaga@...>
> Date: Thu, Aug 7, 2008 at 2:59 AM
> Subject: Re: [botomo] Bobby Tuazxon: Federalism will
> entrench oligarchy
>
>
>
> Why not speak the truth:
> The oligarchs are already entrenched and will
> continue to do so.
> By reducing the center of power to the local
> governments, it becomes more
> transparent and abuses becomes obvious to the
> electors. It is up to the
> local people to decide and that will be what
> politicians do not want.
>
> Just like running a business, you want smaller
> groups to manage instead of
> large unweildy government smaller, efficient
> government has less cost and
> much more productive. Federalism is the answer to
> all of that.
>

New Email addresses available on Yahoo!
Get the Email name you've always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail.promotions.yahoo.com/newdomains/aa/

--
Manuel Lino G. Faelnar

Chairman for Language and Culture,
Federalist Forum of the Philippines

Director
DILA Phils. Foundation, Inc.
(Defenders of the Indigenous Languages of the
Archipelago)

Director
Lubas sa Dagang Bisaya, Inc. (LUDABI)

"Without our language, we have no culture, we have no identity, we are nothing."
Ornolfor Thorsson, adviser to President of Iceland.

"When you lose a language you lose a culture, intellectual wealth, a work of art."
Kenneth Hale, who taught linguistics at MIT.

"Words, if powerful enough, can transport people into a journey,
real or imagined, that either creates
a fantasy or confirms reality."
Rachelle Arlin Credo, poet and
writer.

.

Reply | Forward | Messages in this Topic (3)

#328

From: jose bastida <joebastida2001@...>
Date: Fri Aug 8, 2008 5:34 am
Subject: Re: Bobby Tuazon: Federalism will entrench oligarchy?

joebastida2001

Online Now

Hello, maayong adlaw kaninyong tanan!

Dugay na ako nga nangandoy nga makig-abiabi sa sama
nako nga Sugboanon. Labina  karon nga ania ako magpuyo
sa Palawan diin wala gayud koy mabasa nga Bisaya
magasin kay wala may nagbaligya dinhi nianang paborito
kong balasahon. Dinhi na ako sukad niadtong Hulyo
1992.

Taga Cebu City intawon ako, 82 na ang edad ko karong
Agosto 8 (adlaw kong natawhan. Makighimamat intawon
ako kaninyo.

Ako si Jose Bastida. Natawo ako niadtong Agosto 8,
1926 sa Cagayan de Oro, sa wala pa kini ma siyudad.
Mag-ilaila kita, Bay ug mga Inday!

Tubaga dayon ako, palihug!

Joe (Angga ko kini0



       New Email names for you!
Get the Email name you&#39;ve always wanted on the new @ymail and @rocketmail.
Hurry before someone else does!
http://mail.promotions.yahoo.com/newdomains/aa/

#323

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Wed Aug 6, 2008 12:41 pm
Subject: RESOLUTION NO. 1296 - Kapampangan Media

manuelfaelnar

Offline

We could have something like this in the Province of Cebu, the cities and municipalities of Cebu.

Manuel

--- In DILA@yahoogroups.com, "sisig_man" <sisig_man@...> wrote:

REPUBLIC OF THE PHILIPPINES
PROVINCE OF PAMPANGA
CITY OF SAN FERNANDO, PAMPANGA
SANGGUNIANG PANLALAWIGAN

EXCERPTS FROM THE JOURNAL OF THE REGULAR SESSION OF THE
SANGGUNIANG PANLALAWIGAN OF PAMPANGA HELD ON JUNE 23, 2008 AT THE
SESSION HALL, CAPITOL BUILDING
CITY OF SAN FERNANDO, PAMPANGA

PRESENT:
Hon. Joseller "Yeng" M. Guiao, Presiding Officer
(Vice-Governor)
Hon. Crisostomo C. Garbo, Member
Hon. Catalina C. Bagasina, Member
Hon. Tarcicio DC. Halili, Member
Hon. Ceferino C. Laus, Member
Hon. Karl D. Domingo, Member
Hon. Arthur L. Salalila, Member
Hon. Edna A. David, Member
Hon. Ricardo C. Yabut, Member
Hon. Nelson T. Calara, Member
Hon. Raul F. Macalino, Member
Hon. John Eric V. Tumang, Member

ABSENT:

Hon. Johnny "JQ" T. Quiambao, Member
Hon. Joel S. Simpauco, Member

RESOLUTION NO. 1296

A RESOLUTION REQUESTING ALL NEWSPAPERS, RADIO, AND TELEVISION STATIONS
BASED IN THE PROVINCE OF PAMPANGA TO ALLOT AT LEAST A WEEKLY COLUMN OR
ONE (1) HOUR WEEKLY BROADCAST, RESPECTIVELY, USING THE KAPAMPANGAN
LANGUAGE AS MEDIUM OF EXPRESSION TO PRESERVE, STRENGTHEN, AND
PROPAGATE THE KAPAMPANGAN CULTURE.

Sponsors:

Hon. Catalina C. Bagasina
Hon. Tars D.C. Halili

WHEREAS, Culture is the sum total of ways of living built up by a
group of human beings and transmitted from one generation to another;

WHEREAS, the Kapampangans have a unique culture that is fast
deteriorating as a result of assimilation of different peoples and
tribes, speaking different languages and sporting varies cultures due
to rapid urbanization and aggressive business pursuits;

WHEREAS, there is a need to rekindle interest in the preservation,
strengthening, and propagation of the Kapampangan culture throughout
the province to arrest its past decline;

WHEREAS, the best medium in expressing the Kapampangans' aspiration as
a people and asserting their cultural identity is by using the
Kapampangan tongue;

WHEREAS, media like newspaper, radios, and televisions are effective
vehicles in promoting the Kapampangan culture through the use of the
Kapampangan language as medium of expression.

NOW THEREFORE,

THE SANGGUNIANG PANLALAWIGAN OF PAMPANGA, in session assembled:

RESOLVED, that the Sangguniang Panlalawigan of Pampanga requests, as
it hereby requests, all newspapers, radio, and television stations
based in the Province of Pampanga to allot at least a weekly column or
one (1) hour weekly broadcast, respectively, using the Kapampangan
language as medium of expression to preserve, strengthen, and
propagate the Kapampangan culture.

RESOLVED FINALLY, that copies of this resolution be furnished all
different newspapers, radio, and television stations based in the
Province of Pampanga and all concerned agencies whether local or
national, for their information and guidance.

APPROVED.

I HEREBY CERTIFY to the correctness of the above-quoted Resolution.

LUIS A. RIVERA
Secretary to the Sanggunian

ATTESTED:
JOSELLER "YENG" M. GUIAO
(Vice Governor)
Presiding Officer

--- End forwarded message ---

#322

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Sat Aug 2, 2008 8:56 am
Subject: Lagda sa Tigi sa Pagsulat sa Gawad Komisyon 2008

manuelfaelnar

Offline

--- In bisaya@yahoogroups.com, "gitikgitik_bisaya"
<gitikgitik_bisaya@...> wrote:

Ang Gawad Komisyon 2008 mao ang tigi sa pagsulat og balak ug mubong
sugilanon sa napulo ka nag-unang pinulongan sa Pilipinas nga
gilangkoban sa Ilokano, Pangasinan (sa pakig-alayon sa Don Jose Tamayo
Foundation), Kapampangan, Bikol, Samar-Leyte, Sugboanong Binisaya,
Hiligaynon, Meranao ug Tausug, gawas sa Tagalog nga ang tigi sa
pagsulat mao ang mubong sugilanon nga pangbata. Gipahigayon kining
tigi alayon sa pagsaulog sa Buwan sa Nasodnong Pinulongan matag
Agosto. Ang tigi sa matag pinulongan, pagadumalahon sa Panrehiyong
Sentro sa Wikang Filipino sa pagsuperbisar sa Komisyon sa Wikang Filipino.

Kinatibuk-ang Lagda:

1. Bukas ang tigi sa tanang Pilipino gawas sa mga pangulo ug empleyado
sa Komisyon sa Wikang Filipino ug Panrehiyong Sentro sa Wikang
Filipino ug sa mga nakadaog na sa Unang Ganti sa Gawad Komisyon
niadtong 2006 ug 2007.

2. Ang tanang mga salmot kinahanglang orihinal, wala pa iapil sa ubang
tigi ug wala pa mapatik. Dili usab dawaton ang mga salmot nga
gi-recycle lang.

3. Ang salmot dili magdala og unsa mang kailhanan bisan dagangalan.
Dunay buwag nga pormularyo nga makuha sa mga buhatan sa Panrehiyong
Sentro sa Wikang Filipino. Ang gitubagang pormularyo sa pagsalmot uban
ang resume/biodata sa sumasalmot kinahanglang isulod sa tinakpan nga
sobre. Kinahanglang nakanotaryo ang naasoyng pormularyo.

4. Alang sa balak, ang salmot mahimong sinukod ug binagay. Mahimo usab
nga gawasnon kun free verse. Dili mokubos sa usa ka gatos (100) ka
linya ug dili molapas sa tulo ka gatos (300) ka linya. Gawasnon ang tema.

5. Alang sa mubong sugilanon, ang salmot dili mokubos sa napulo (10)
ka pahina ug dili mosobra sa traynta (30) ka pahina. Gawasnon ang tema.

6. Ang tanang salmot kinahanglang makinilyado o kompyuterisado (Font
12-Arial). Doble ang espasyo (mubong sugilanon) sa 8 � x 11 bond paper
ug may usa (1) ka pulgada ang gintang matag kilid. Angay usab nga
dunay nakatatak nga sunod-sunod nga ihap sa pahina sa tungang bahin sa
ubos sa matag pahina sama sa 1 sa 20, 2 sa 20 ug uban pa.

7. Kinahanglang iduso sa upat (4) ka kopya � usa ka orihinal ug tulo
(3) pa ka kopya ug usa ka electronic file (diskette copy o CD) ang
salmot nga kompyuterisado.

8. Usa ra ka salmot ang mahimong iduso sa matag kategoriya.

9. Ang mga ganti sa matag kategoriya mao ang mga mosunod:
Unang Ganti � Php 15,000.00 + Sertipiko
Ikaduhang Ganti � Php 10,000.00 + Sertipiko
Ikatulong Ganti � Php 8,000.00 + Sertipiko
Tulo ka Pinasidunggan � Php 2,000.00 + Sertipiko

10. Ang tanang salmot makadawat og Kamatuoran sa Pagsalmot sa adlaw
nga iduso ang salmot sa buhatan.

11. Ang desisyon sa maghuhukom ing pinal ug dili na mausab. Ang tanang
mananaog nga salmot panag-iyahon ug tipigan sa KWF. Angkonon sa KWF
ang katungod sa unang pagpatik sa mga salmot ug sa pagmantala pag-usab
niini kon gikinahanglan nga walay dugang bayad ang tagsulat. Ang mga
salmot nga wala modaog, mahimong kuhaon sa tagsulat human sa upat (4)
ka buwan gikan nga gipadayag ang mga mananaog.

12. Ang salmot mahimong ipadala o personal nga ihatod sa buhatan sa
Panrehiyong Sentro sa Wikang Filipino sa matag rehiyon o di ba sa
buhatan sa Komisyon sa Wikang Filipino, 2/F Watson Bldg., 1610 J.P.
Laurel St., San Miguel, Manila.

13. Ang kataposang adlaw sa pagpanawat sa mga salmot hangtod lang sa
Septiyembre 30, 2008, sa alas 5:00 sa hapon.

Makuha diri ang <a
href="http://bisayanumberone.googlepages.com/Pomularyo_sa_Pagsalmot.doc">Polmularyo
sa Pagsalmot</a> sa Tigi sa Sinulatay sa Gawad Komisyon 2008.

Eleazar Tutor Acampado
http://sinugboan.blogspot.com
http://bisaya.wearefilipinos.com

--- End forwarded message ---

#321

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Sat Aug 2, 2008 8:52 am
Subject: Bobby Tuazxon: Federalism will entrench oligarchy

manuelfaelnar

Offline

---------- Forwarded message ----------
From: Philip Camara <philip.camara@...>
Date: Sat, Aug 2, 2008 at 10:29 AM
Subject: Re: Bobby Tuazxon: Federalism will entrenchn oligarchy
To: Manuel Faelnar <manuelfaelnar@...>

The Article by Bobby Tuazon raises valid points but does not offer a substantive discussion as to why he thinks existing political lords that operate at the provincial level will necessarily capture Regional or State level power in a federal system.

Plainly, there are no regional political lords, only provincial ones, and precisely, a federal structure will undercut their influence as new regional power blocks emerge. It is highly unlikely that provincial lords with big egos would confederate and cooperate. More likely, opposition to these provincial lords which exist but cannot emerge due to weakness that can be overcome if regional politics becomes a reality. Parties representing the marginal sectors that are now not only oppressed but physically intimidated can finally emerge. This is the opposite of what Mr. Tuazon claims.

Similarly, there is no such thing today as regional oligarchs, only national ones due to our Unitary structure. Precisely, Regional governments will create opportunities to block these national oligarchs whose influence will suffer from a federal structure.

Indeed, I suspect it is the oligarchs who are funding and supporting anti-federal articles.

From Philip Camara, FFP

ISSUE ANALYSIS No. 11
Series of 2008

Federalism Will Entrench the Oligarchy

The proposal for a federal system will further entrench the power of the oligarchs and, being divisive, would leave the country more fragmented

By the Policy Study, Publication, and Advocacy
Center for People Empowerment in Governance (CenPEG)
August 1, 2008

More than a year after the move to have a new constitution was thumbed down by a high court ruling and mass protests the proposal for amending the charter has resurfaced. The latest proposal comes from Sen. Aquilino Pimentel, Jr. with his federal system that would replace the present unitary and presidential structure. Pimentel's proposal comes very closely with Jose V. Abueva's federalism concept which he championed in recent charter change movements that fell off course.

Last May, Pimentel filed Resolution 10 in the Senate seeking to convene Congress into a constituent assembly to amend the 1987 Constitution and establish a federal system. Fifteen senators backed the resolution with reservations along with some leaders in the House led by Speaker Prospero Nograles, Davao City. The target is to hold the referendum on a new charter simultaneously with the 2010 elections. If Pimentel's move gains some ground Abueva, who was involved in the drafting of two constitutions in 1971 and 1986, is expected to be once more a key figure in this new constitutional project.

The revival of constitutional reform has surfaced amid the country's political crisis and creeping intra-elite rivalry now aggravated by an economy that is pulled down by the rice, fuel, and inflationary crisis. Advocates of charter reform point to the flaws of the political system and the institutional gridlock in government that, according to them, can be removed by changing the constitution.

Pimentel says that the establishment of the federal system will not only overhaul the political structure of government but will also lead to a dramatic change in the system of apportioning the nation's wealth between the central government and the local government units (LGUs) or federal states. The senator believes that the over-centralization of presidential powers under a unitary system has made countries like the Philippines fragmented while those that have federalized have made "quantum leaps in economic development." He is confident that federalism will put an end to the secessionist movement in Mindanao and, for that matter, all other insurgencies.

Federalism grabbed the headlines once more in late July in the light of claimed breakthroughs in the peace talks between government and the Moro Islamic Liberation Front (MILF). Charter change, the government panel said, would be inevitable in order to affirm a Bangsamoro Juridical Entity (BJE) as an autonomous state under a new federal system. Critics see the fast-tracking of a peace accord with the Bangsamoro leaders as a ploy to justify charter change allowing Arroyo to remain in power in a federal system.

Presidential powers

The federal system proposals of Pimentel and Abueva converge on a set of objectives: To cut the powers of the chief executive, make accountability effective as well as public administration and the delivery of services in the regions workable, and to put to rest the centuries-old Bangsamoro struggle for self-determination. The presidential system, according to them, is a deterrent to the country's effective governance but in Pimentel's own words, its "days are numbered."

Abueva, in addition, decries that the 1987 Constitution "has not empowered citizens to check or mitigate our pervasive problems of mass poverty, unemployment, corruption, social inequality, injustice, rebellion, and the environment." He also notes that the restored adversarial separation of powers "creates conflict and gridlock between the President and Congress," an assertion which finds sympathy in another federalism advocate, ex-congressman and former Arroyo official Florencio Abad. Abueva again: The "outmoded form of government and dysfunctional political parties sustain our politics of personality, patronage, cronyism, and corruption and without transparency and public accountability."

The antidote to these institutional drawbacks is replacing the presidential system with federalism. Under the Abueva proposal, federalism will redistribute powers by establishing self-rule among 11 constituent states or regional governments, with the federal republic responsible for national security and defense, foreign relations, currency and monetary policy, immigration, and the higher courts. National legislative and executive powers shall be exercised by a bicameral Parliament consisting of the House of the People with members elected in parliamentary districts and others by proportional representation; and the House of the States with members elected by the state assemblies. The Parliament elects as prime minister whoever is the head of the majority party or coalition as well as the President who shall serve as ceremonial head of state. The parliamentary set up will bring about a "party government" fusing both legislative and executive powers.

New revenue sharing

In Pimentel's federal blueprint, the central government will be left with less powers under a modified revenue sharing that earmarks 80 percent for the federal states and 20 percent for the central or federal government. The Mindanao senator is confident that cutting the powers of the "imperial president" will deal a death blow to patronage politics, will restore public accountability, and make public governance efficient. The equitable sharing of funds and resources among the various states, he says, will speed up development and thus "reduce insurgency to irrelevance."

Unlike Pimentel, Abueva is careful in qualifying that federalism is not a "panacea" or a "cure all" for the country's myriad woes. "Federalism will not solve our problems," the former UP president stresses, but "it will allow people to take greater control over their own lives and satisfy their preferences � what they really want."

Meantime, the renewed attempt at tinkering with the constitution faces the daunting task of investing it with credibility considering that previous attempts � at least five over the past 15 years � were trounced by public resistance. In these attempts, political motives centering on keeping discredited regimes and their allies in power belied claims of being based on legitimate grounds.

Moreover, the present proposal for federalism cum parliamentary system suffers from a flawed empirical basis. The claim that parliamentary democracies have higher survival rate is refuted by the fact that the states often cited to prove this point have also broken down at some periods. Nor is it absolutely true that federalized countries show promise of economic growth: Russia, Mexico, Brazil, Bosnia and Herzegovina, and many other states are such cases. That federalism is popular in the community of nations is a farce: Only 24 out of 193 countries have federal political systems.

Caution should be taken in theorizing that institutional weaknesses that have deep historical, social, economic, and political roots can be remedied simply by adopting hook, line, and sinker other structural models. More to the point, it is simplistic to blame the country's current economic and political woes on some constitutional infirmities inferring that every institutional loophole that arises can be plugged by simply drafting a new constitution.

The so-called "redistribution" of powers and resources from the central government to federal, self-ruling states will not dissolve but will in fact strengthen the power of the local oligarchs allowing them to lord over their respective fiefdoms at will. Except to say that LGUs or federal states � which will continue to be under the domain of the oligarchs anyway � will be benefited, the proposals for federalism are silent on whether power redistribution will in fact lead to grassroots democracy under which the people will have greater access to governance and public resources. This is why whatever support the federal system proposal has drawn comes mainly from oligarchs, including some senators and the League of Provinces in the Philippines (LPP). Real power redistribution is when power shifts hands from the oligarchs to the marginalized people.

Political transformation

More often than not, constitutional reform which is driven by a change of the political system and status quo is warranted or preceded by a major political transformation. In this respect, no constitutional change, whether landmark or infamous, has ever occurred without a nation undergoing some epochal change. The 1899 Malolos Constitution, for instance, was precipitated by the victorious revolution against Spain that was hijacked in another colonialist betrayal, the U.S. imperialist occupation of the Philippines. As a colony for the second time, the Philippines was placed under the U.S. Constitution. The 1973 constitution gave legitimacy to dictatorial rule imposed by the Marcos rightist coup of September 21, 1972. In turn, this was replaced by Aquino's 1987 Constitution that "restored democracy" following Marcos' ouster by people's uprising � which, by the way, also resurrected the political power of anti-Marcos oligarchs as well as martial law collaborators. A constitution, in short, is usually instituted by whoever takes power in a major political transition, revolution, social upheaval, or regime change. This is also the case in many countries of the world.

Even if it materializes, the proposal for a federal system only creates the illusion that it will bring fundamental change to the country's problems whose roots are deep, systemic, and structural. Instead it will further entrench the power of the oligarchs and, being divisive, would leave the country more fragmented. Contrary to the claims of the proponents of charter change, it is the power equation borne out of a class system dominated by the oligarchs that brings about weak governance, corruption, and the economic quagmire that the people are now in. Will adopting a new template bring about a fundamental change in such elite-biased power relationship that easily?

What is needed is a people's constitution that will truly give legitimacy to an empowered people under a genuine democracy. But that needs a fundamental political transformation that is yet to be realized.

For reference:

Bobby Tuazon

Director, Policy Study, Publication, and Advocacy (PSPA) Program

Center for People Empowerment in Governance (CenPEG)

www.cenpeg.org

TelFax + (63-2) 929-9526; Mobile Phone 09156418055

Email: cenpeg2k4@..., cenpeg.info@...

Manuel Lino G. Faelnar

Chairman for Language and Culture,
Federal Forum of the Philippines

Director
LUDABI - Lubas sa Dagang Bisaya, Inc. (Core of Visayan Writers)

Director
DILA Phils. Foundation, Inc.

---Sometimes you know or can anticipate the extent to which
your intervention will matter, but on other occassions you
don't know and can't guess. You find that some chance remark
you made has affected somebody's life profoundly or that
some seemingly insignificant decision you've come to has had
profound and lasting consequences.(Iain M. Banks, Excession)

---To be CREDIBLE, a FEDERALIST MOVEMENT must also be FEDERAL
in its ORGANIZATION and INTERNAL OPERATIONS, recognize unity
in diversity. Anything else smacks of centralism, making the
movement a sham.

#320

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Fri Aug 1, 2008 4:13 pm
Subject: Consultativre meeting on mother tongue education

manuelfaelnar

Offline

A consultative meeting between/among language-in-education educators
and stakeholders who favor the use of local language in education
was held at the Summer Institute of Linguistics last
July 14. The consultative meeting was an initiative of
Rep. Magtanggol Gunigundo of Bulacan and
KWF Chairman, Dr. Ricardo Ma. Duran Nolasco.

Prof. Diane Dekker of the SIL presented a summary
of the the third year results of the first language MLE program in the
Philippines,
the Lubuagan MLE Program. Lubuagan is a town in Kalinga Province.

The Lubuagan experiment validates in the Philippines
the findings of similar studies (with respect, however,
to immigrant children and the teach9ing language in
school) in the United States ((Wayne P. Thomas and
Virginia Collier), The Netherlands (Mienke Droop Ludo Verhoeven), Jim
Cummins (Canada, New
Zealand, Belgium), and others.

The Lubuagan study also clearly shows (albeit unintentionally and indirectly)
that as currently
Filipino is identical to Tagalog, Tagalog children
have an unfair advantage, an unfair edge over
non-Tagalog children as Tagalogs are being taught
in what is essentially their Mother Tongue while non-Tagalog children are
taught in a language which they do not use at home.

Below is my encryption in email text format of Diane
Dekker's power point presentation. Graphs and
charts have been omitted.

(1) The Lubuagan MLE Program

* The Lubuagan students are monolingual at the time they begin their education (they speak only
Lilubuagen).

* Philippine Policy - English and Filipino are the medium of instruction allowing L1
(the Mother Tongue) to be used as an auxiliary language. This created comprehension
difficulties resulting in low achievement.

* Solution - use the mother tongue to teach curriculum content and to teach English and
Filipino as a second and third languages.

* Goals of the program are higher achievement scores, stronger English and Filipino
acquisition and lower dropout rates. The parents' highest value is English language
acquisition.

(2) The Study

* Three experimental class schools implementing the Mother Tongue based MLE
approach are compared with three control class schools implementing the traditional
method of immersion in two new languages. Schools are of the sames SES (Social
Economic Status).

* One school has two sections where students are randomly placed in experimental or
control classes.

(3) The Tests

* Mother tongue teachers created the tests directly from the curriculum.

* All experimental and control class students are tested.

* all subjects tested in Mother Tongue for experimental class except for English and
Filipino - tested in these languages.

* Control classes were tested in the prescribed language of instruction for each subject -
ie English for Math, Filipino for Social Studies, etc.

(4) SY 2006-07 Tests (NOTE: Data translated from the graphs, hence Approx)

(a) English Language Development in Lubuagan Central School

Grade 1 Mean Scores. Control: (Approx)13; Experimental: (Approx)13

Grade 2 Mean Scores: Control: (Approx) 10; Experimental: (Approx) 16

Grade 3 Mean Scores: Control: (Approx) 14; Experimental: (Approx) 18

(b) Filipino Language Development in Lubuagan Central School

Grade 1 Mean Scores: Control: (Approx) 13; Experimental: (Approx) 11

Grade 2 Mean Scores: Control: (Approx) 14; Experimental: (Approx) 16

Grade 3 Mean Scores: Control: (Approx) 17; Experimental: (Approx) 20

(c) Math Development in Lubuagan Central School

Grade 1 Mean Scores: Control: (Approx)   9; Experimental: (Approx) 12

Grade 2 Mean Scores: Control: (Approx) 10; Experimental: (Approx) 12

Grade 3 Mean Scores: Control: (Approx) 11; Experimental: (Approx) 21

(d) Composite Measures of Educational Achievement for the Three Grades
of the Central School

Grade 1 Mean Scores: Control: (Approx) 35; Experimental: (Approx) 35

Grade 2 Mean Scores: Control: (Approx) 34; Experimental: (Approx) 45

Grade 3 Mean Scores: Control: (Approx) 41; Experimental: (Approx) 59

(5) Table 1.1. Summary results of tho Grade 1 testing in Lubuagan, SY 2007-2008

                            Controls                 Experimentals

                     N   : Mean: %        N      Mean     %   T-test: P

Reading      : 74 : 8.97 :   52.76: 69   : 12.83 : 75.47   6.86:
0.000

Math           : 73 : 8.32 :   48.94: 70   : 13.76 : 82.12    9.19:
                                                                                                 0.000

Filipino       : 73 : 6.85 :   57.08: 70   :   8.21 : 68.42    3.42:
                                                                                                 0.001

Makabayan: 73 : 6.95 :   57.92   70   : 9.77 :    81.42    8.12 :
                                                                                                 0.000

English       : 73 : 8.97 :   52.76   70   : 12.31 : 72.41     5.88 :
                                                                                                 0.000

Overall       : 73 : 40.10:   53.47   69   :   56.90: 75.87     7.89 :
                                                                                                 0.000

(6) Table 1.2. Distribution of Scores at the upper and lower regions
of test performance.

Performance

# of children from                # of children from the
children from the           control program
first language class (FLC)

Top 20 15    5

Top 40    32 8

Bottom 40 4 36

Bottom 20 0 20

(7) Table 2.1 Summary results of the Grade 2 testing in Lubuagan

                          Controls                    Experimentals

                     N : Mean: %    N   Mean       %        T-test : P
Reading     94 12,63    54.9 42    8.00    78.3    9.22
                                                                                           0.000

Math            94   13.00    61.9    42 16.86      80.13   7.79
                                                                                           0.000

Filipino        94     7.79    51.9    42: 12.21      81,4    14.88
                                                                                           0.000

Makabayan 94     9.14    60.9     42: 12.12      80.8      9.35
                                                                                           0.000

English        94   12.63    54.3     42: 14.29    62.1    4.89
                                                                                           0.000

Overall    94 55.20    56.9    42: 75.48    77.8    10.90
                                                                                           0.000


(8) Table 2.2 Distribution of children into performance groups based on their
collective performance in all given tests in the grade 2 test battery

Performance

# of children from first    # of childreen from
language class in this    "standard" schools in
this grouping this grouping

Top 20 15 5

Top 40 30 10

Bottom 40    0 40

Bottom 20    0 20

(9) Table 3.1 Summary results of the Grade 3 testing
in Lubuagan

                       Controls
                    N: Mean: % :N :Mean: %    :t-test    P
Reading      60: 7.47 :53.4 :56:11.09: 79.2 : 7.16:

                                                                           0.000

Math           60: 7.42 :49.5 :56: 11.43: 76.2: 7.25:
                                                                            0.000

Filipino       60:12.39:62.9 :56: 4.12: 70.,6:2.32:
0.022

Makabayan 60: 9.50: 50   :56:14.20/:74.70:6.95:
                                                                            0.000

English        60: 7.47:53.4 :56:10.80: 77.10:6.92:
                                                                            0.000

Overall       60:44.20:53.9 :56:61.64: 75.10:7.08:
                                                                            0.000

(10) Table 3.2 Distribution of students from control
and experimental groups according to performance
groupings

Performance #of children from # of children from
Grouping        experimental         control program
                       program in this     in this group
                       group

Top 20            20                         0

Top 40            32                         8

Bottom 40         9                         31

Bottom 20         3                         17

[Diane Dekker presented more graphs comparing
Lubuagan First language Class and Standard
Program Grade Level Test of Knowledge and
Skill in Math, Filipino, Makabayan, English, and
Reading, which are too tedious to translate into
email text format. It will suffice to present Diane
Dekker's conclusion.]

(11) Conclusion

* The data shows empirical evidence which supports
the value of Mother Tongue education.

* Using the Mother tongue will not hinder the
learning of second and third languages. This
research study shows this to be true. Use
of the mother tongue strengthens the acquisition
of second and third languages.

* When children learn in their mother tongue their
cognitive skills continue to build, enabling greater
ability to handle cognitively demanding study and
strengthening learning of other languages.

---End of Forwarded Message---

Reply | Forward | Messages in this Topic (2)

#317

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Thu Jul 24, 2008 7:39 am
Subject: Federal Snake Oil

manuelfaelnar

Offline

Dear Mr. Abaya,

On your claim that there is no empirical evidence about the values of Federalism vis a vis Unitary Governance, Atty. Pablo Trillana III of the Federalist Forum of the Philippines

has pointed out that "there is a very recent study entitled 'Federalism's Values and the

Value of Federalism.' This was done by Prof. Robert P. Inman, the Richard K. Mellon Professor of Finance and Economics at Wharton School, University of Pennsylvania. It

was published online last 11 January 2008."

Atty Trillana adds, "The study identified a sample of 73 countries (with sample years

from 1965 to 2000) as either federal democracies (whether constitutionally or administratively based), unitary democracies, and federal or unitary dictatorships. The sample includes 24 generally recognized federal countries (whether democratic or dictatorial) and 9 identified as administatively (or de facto) federal countries. He [Inman]concludes with this finding: 'I find

both constitutionally based and administratively based federal governments outperform unitary governments on many of federalism's valued outcomes but that there is no significant performance difference between the two forms of federalism.' The values of federalism in brief are, according to the study, seen from the perspectives of (i) economics (federalism as a means to efficient public and private sector economic performance), (ii) political science (federalism as a means to political participation and democratic stability), and (iii) law (federalism as a means to check central government powers and possible abuses of personal rights and liberties). The study, of course, further says that federalism can be seen as peforming strongly in democracies and there is no advantage in the adoption of fomal federal inbstitutions for dictatorships. Like any good professor, he advises "cautious use" of this intial evidence. The point, however, is that this matter is being analyzed empirically and the initial evidence is in favor of Federalism. The snake oil salesman apparently is not the one garbed in the 'federal suit'."

The study is quite detailed and technical and I have copied the abstract below.You may wish to look more closely (as we in FFP will also in relation to our other readings on federalism) into Prof. Inman's work (via the internet) to give you the "empirical data" that you says is absent. We do wonder whether unitary governments have "empirical data" to show they are outperforming federal governments in the aibility "to encourage political perticipation, to protect personal rights and liberties and to promote public and private economic efficiency."

Federalism's Values and the Value of Federalism
ROBERT P. INMAN University of Pennsylvania - Finance Department; National Bureau of Economic Research (NBER) CESifo Economic Studies, Vol. 53, No. 4, December 2007

Abstract: What is it about federal governance that makes it so attractive to economists, political philosophers, and legal scholars and is there any evidence that would suggest all this attention is warranted? Proponents see federalism as a means to more efficient public and private economies, as the foundation for increased political participation and democratic stability, and as important check on governmental abuses of personal rights and liberties. This study provides a working definition of federal governance and classifies a sample of 73 countries as either a constitutionally-based federal democracy, an administratively-based federal democracy, a unitary democracy, a federal dictatorship, or a unitary dictatorship. Governance is then related to eleven measures of economic, democratic, and rights performance. Three conclusions follow. First, decentralized policy-making does have a unique contribution to make to a society's ability to enforce property rights, to protect political and civil rights, and then because of such rights protections, to enhance private sector economic performance. Second, while policy decentralization is the key to federalism's strong rights and economic performance and can be achieved within a unitary government by fiat, constitutionally established provincial (or state) governments provide an extra and important protective barrier for policy decentralization. Federal institutions protect policy decentralization, and policy decentralization provides federalism's valued outcomes. Third, federalism needs democracy; there is no evidence that adding policy decentralization or provinces to a dictatorship significantly improves a dictatorship's economic or rights performance.
	Keywords: Federalism, Political Economy
	JEL Classifications: H11, H77, P48
	Accepted Paper Series
	Suggested Citation Inman, Robert P., "Federalism's Values and the Value of Federalism" (2007). CESifo Economic Studies, Vol. 53, No. 4, December 2007 Available at SSRN: http://ssrn.com/abstract=1129967 Export in: Export What's this?

#316

From: "Manuel Faelnar" <manuelfaelnar@...>
Date: Thu Jul 3, 2008 4:24 am
Subject: KWF Magpasiugda na usab og Tigi sa Sinulatay

manuelfaelnar

Offline

Bisaya Magazine, Hulyo 2, 2008, p. 42

Agig pagsanong sa gilatid sa Proklamasyon
Numero 1041, ang Komisyon sa Wikang
Filipino (KWF) magsaulog sa Wikang
Pambansa 2008 karong Agosto.

Segun sa gipatik sa balayan sa KWF
( http://wika.pbwiki.com ), gipahibalo nga
pagsaulog sa Wikang Pambansa 2008,
magpasiugda na usab sila og tigi sa sinulatay.
Kini ang Gawad Komisyon sa Sanaysay-
Gantimpalang Collantes sa lenggguwaheng
Filipino ug ang Gawad Komisyon 2008.

Ang Gawad Komisyon 2008 usa ka tigi sa
pagsulat og balak nga gihugpong, mubong
sugilanon ug gumalaysay nga pagasulaton
sa napulo (10) ka nanag-unang lenggguwahe
sa nasod: Ilokano, Sebwano, Tagalog, Bikol,
Hiligaynon, Samar-Leyte, Pangasinan,
Kampampangan ug Meranaw.

Sa Agosto 1, 2008, buksan sa KWF ang
pagsaulog sa Wikang Pambansa 2008, nga
ang gisakop nga tema "Wika Mo, Wikang
Filipino, Wika ng Mundo, Mahalaga! Unya
sa Agosto 14, saulogon ang Adlaw sa
Komisyon sa Wikang Filipino. Dayon
hatagan og pasidungog ang mapili nga Ama
ng Wikang Pambansa sa Agosto 19 ug
taposon ang pagsaulog sa Agosto 31.

Kalambigit sa pagsaulog sa Buwan sa
Nasodnog Pinulongan, duna usay pagpa
higayon sa pagsaulog sa nagkalainlaing
rehiyon nga pangunahan ssa Pangrehiyong
Sentro sa Wikang Filipino nga nagbase sa
mga unibersidad nga gipanag-iya sa estado.
---TNB.

---End of Forwarded Messag4---

Manuel Lino G. Faelnar

Chairman for Language and Culture,
Federalist Forum of the Philippines

Director
DILA Phils. Foundation, Inc.
(Defenders of the Indigenous Languages of the
Archipelago)

Director
Lubas sa Dagang Bisaya, Inc. (LUDABI)

"Without our language, we have no culture, we have no identity, we are nothing."
Ornolfor Thorsson, adviser to President of Iceland.

"When you lose a language you lose a culture, intellectual wealth, a work of art."
Kenneth Hale, who taught linguistics at MIT.

"Words, if powerful enough, can transport people into a journey,
real or imagined, that either creates
a fantasy or confirms reality."
Rachelle Arlin Credo, poet and
writer.

.

#315

From: noel malintad <noel_malintad@...>
Date: Thu Jun 26, 2008 3:54 am
Subject: Re: Re: Responsible kaha

noel_malintad

Offline

Maayong Udto Bai,

Daghang salamat sa imong pagpasabot, tungod ikaw usa ka NGO ako usa ka empleyado, pero boot lang pud nako eklaro sa imo gi unsa pag matik matik sa among lokal nga panggamhanan ang kumpanya, nga igo nalang i endorse ang lahi nga kumpanya o ang ka joint venture nga wala lang gani kunsotaha.

----- Original Message ----
From: pinoy_in_action <pinoy_in_action@...>
To: bisaya_readers@...
Sent: Wednesday, June 25, 2008 2:00:40 AM
Subject: [bisaya_readers] Re: Responsible kaha

Maayong adlaw bai,

Unta dili nmu ni personalon na lalis ug away kining atong
pagpadyag.Boot sabton, naa ka sa mina nag trabaho, tataw kaayo didto
ka mupadayag, apan sa imo gikasulti kabahin sa usa investor na gusto
undangon ang partnership sa langyaw na kompanya. Abi mo bai away kana
sa mga kwartahan ug wala kana nag tan-aw sa katibuk-ang benipisyo sa
tanan, amo nang cge sila pangdaut ug panaway aron ang katawhan mopabor
sa ila.. kabahin sa imonggsulti kabahin sa teknolihiya, wala ko nag
hisgut sa pag exploration pa kay dili pana mining.. ang ako kung
magsugod na. kabalo ko ana nga mga teknolihiya.

Sa lain punto, kabahin sa imong pangutana kund adunay bay balaod
kabahin sa " mina " nga wala nagtotok sa kinaiyahan. - Ang akong punto
kabahin sa balaod nato sa mining act 7942 of 1995.

dili lang sa kinaiyahan bai, apil atong katongod ug ekonimya, kung
atong basahon ug sabton ang balaod.

Gamay na history ug implikasyon sa paghimo sa Mining ACt 7942 of 1995

- Ang maong balaod may katuyoang pagdani sa langyawn puhunan
pinaagi sa pagtogot ug dugang langyaw kapanag-iyahan. Aron maklaro
nila, mismo sa paghimo sa balaod g-imbitar pa sa atong gobyerno
pilipinas ang mga kompanya aron mosalmot sa proseso sa pagsulat sa
balaod pinaagi sa usa ka workshop niadtong 1993 Pan asian Mining
Congress. ambot kung pagsabot ani na sila mismo pabor sa kuagalingon
dili sa katibuk-ang katawhan.

Diri, daghan sila g-usab.. una 100 percent ownership, sa una 40
percent ra. the rest gobyerno; ikaduha kung ma-alkanse sila puede
ihapak sa income tax nila, ikatulo gipasaligan sa atong goberyno sa
pagtangtang sa tanang babag sa pagmina, maski pa ang lumad, mag uuma
ug mananagat sa ilang panginabuhian, kapuy-an. ika upat, ang mga
kompanya gita-gaan ug katungod sa pagbaligya sa minerales direkta
ngadto sa gawas na merkado nga wlay interbensiyon sa CEntral Bank -
Ang dakong income sa ila mupaingon amo nang tipik rana madawat
nato.Pero atong kina-iya guba na...

Dili na nako taason pa kay grabe ka daghan pa, mabal-an ra nato ugma
ug sunod na henerasyon kung responsible mining ba atong balaod.

ako usa ka NGO worker ug ikaw usa ka empleyado sa minahan... ug unta
sa laing punto magkasinabot ta... ako dili ko against sa mina, ang ako
lang dili fair ug dili sakto para sa atong katawhan pilipino... "
Pilipinas kung Mura ang bag-ong tema"

JT.

#314

From: "pinoy_in_action" <pinoy_in_action@...>
Date: Wed Jun 25, 2008 9:00 am
Subject: Re: Responsible kaha

pinoy_in_action

Offline

Maayong adlaw bai,

  Unta dili nmu ni personalon na lalis ug away kining atong
pagpadyag.Boot sabton, naa ka sa mina nag trabaho, tataw kaayo didto
ka mupadayag, apan sa imo gikasulti kabahin sa usa investor na gusto
undangon ang partnership sa langyaw na kompanya. Abi mo bai away kana
sa mga kwartahan ug wala kana nag tan-aw sa katibuk-ang benipisyo sa
tanan, amo nang cge sila pangdaut ug panaway aron ang katawhan mopabor
sa ila.. kabahin sa imonggsulti kabahin sa teknolihiya, wala ko nag
hisgut sa pag exploration pa kay dili pana mining.. ang ako kung
magsugod na. kabalo ko ana nga mga teknolihiya.

   Sa lain punto, kabahin sa imong pangutana kund adunay bay balaod
kabahin sa " mina " nga wala nagtotok sa kinaiyahan. - Ang akong punto
   kabahin sa balaod nato sa mining act 7942 of 1995.

   dili lang sa kinaiyahan bai, apil atong katongod ug ekonimya, kung
atong basahon ug sabton ang balaod.

   Gamay na history ug implikasyon sa paghimo sa Mining ACt 7942 of 1995

      - Ang maong balaod may katuyoang pagdani sa langyawn puhunan
pinaagi sa pagtogot ug dugang langyaw kapanag-iyahan. Aron maklaro
nila, mismo sa paghimo sa balaod g-imbitar pa sa atong gobyerno
pilipinas ang mga kompanya aron mosalmot sa proseso sa pagsulat sa
balaod pinaagi sa usa ka workshop niadtong 1993 Pan asian Mining
Congress. ambot kung pagsabot ani na sila mismo pabor sa kuagalingon
dili sa katibuk-ang katawhan.

Diri, daghan sila g-usab.. una 100 percent ownership, sa una 40
percent ra. the rest gobyerno; ikaduha kung ma-alkanse sila puede
ihapak sa income tax nila, ikatulo gipasaligan sa atong goberyno sa
pagtangtang sa tanang babag sa pagmina, maski pa ang lumad, mag uuma
ug mananagat sa ilang panginabuhian, kapuy-an. ika upat, ang mga
kompanya gita-gaan ug katungod sa pagbaligya sa minerales direkta
ngadto sa gawas na merkado nga wlay interbensiyon sa CEntral Bank -
Ang dakong income sa ila mupaingon amo nang tipik rana madawat
nato.Pero atong kina-iya guba na...

Dili na nako taason pa kay grabe ka daghan pa, mabal-an ra nato ugma
ug sunod na henerasyon kung responsible mining ba atong balaod.

ako usa ka NGO worker ug ikaw usa ka empleyado sa minahan... ug unta
sa laing punto magkasinabot ta... ako dili ko against sa mina, ang ako
lang dili fair ug dili sakto para sa atong katawhan pilipino... "
Pilipinas kung Mura ang bag-ong tema"

JT.

#313

From: "noel_malintad" <noel_malintad@...>
Date: Wed Jun 25, 2008 4:08 am
Subject: Re: Responsible kaha

noel_malintad

Offline

--- In bisaya_readers@..., "pinoy_in_action"
<pinoy_in_action@...> wrote:
>
> ---
>
> Maayong adlaw bai,
>
>    Ako nagpadayag lang kung sa akong nasabtan sa mina sa pilipinas,
> kung boot sabton sa imong gsulti ang positibo sa mina sa uban na
> nasod.. Tinuod na bai, way problema ko ana, kay kung ato gyud tan-
awon
> sa ila nasod ang responsible mining nagsugod sa usa ka balaod nga
> naghaag ug dakong pabor sa katawhan ug sa nasod niini, kay bisag
asa
> pa na nasod grabe ka layo ra atong balaod sa mina... grabe ka
bali...
> mangutana ku nimo kahibalo baka na 10% percent ra mubalik sa lokal
na
> lgu sa income sa minahan, kabalo kaba nga daghan na sa pilipinas
nga
> lugar gmina, nakita na walay kapuslanan ug paglaom sa mina puro
lang
> mabaw ug dali ra na kalipay.. naka balo kaba na ang atong balaod sa
> mining act wala nagpakita ug pagtagad sa kinaiyahan.. ug nasabtan
ba
> nimo kanag mga speculator naa kana sa mining act nga ang mgal
langyaw
> dili maka mina kung walay local na investor partner!
>
> Ug usab mutoo ko naay bag-ong mga tekhnolohiya apan, gamiton ba
nila
> kung ang balaod nato wala nag pressure sa ila mugamit sila ana...
kung
> open pit mining kanang mina sa inyo kung madaun,, hala pag browse
sa
> internet kung naa ba saktong pagpabalik sa maong kinaiyahan...
>
> Bai, kung responsible mining gyud atong gusto, magsugod ta ug
review
> sa ato balaod kung naa bana.. kay atong balaod nagtotok lang sa
> responsble income sa mining.
>
> Daghan kaayong salamat sa imong pagpatin aw bai, nasuta ko nga
murag dili ka uyon sa mina, maayo kaayo imong gipadayag,apan wala
nimo nakuha akong punto, mahitungod sa speculator diri sa among
lugar, ang kumpanya nga among nagustuhan gipadayag tanang
requirements sa gobyerno ug gusto nako mahibaw an nimo unsa ka
maayo  kining kumpanyaha, gi unsa niya pagpahiluna among lugar bisan
gani trabaho na unta sa gobyerno apan dili makahimo tungod sa mga
kurakot,  kini gitrabaho sa kumpanya sama sa mga sira nga dalan, pag
edukar sa mga katauhan diri sa among lugar, pag hatag ug tama nga
sweldo sa mga trabahante,pag pananum, ug uban pa nga layo na gani sa
mina. Kabalo baka bai nga kining speculator gusto na minahon ang
maong lugar, mao gi rescind niya ang joint venture sa kumpanya aron
maka ship na ug raw materials kining speculator ug maka income ila
mga labaw nga nagpa loyo sa ilang mga bakak nga akusasyon. Kung
usbon man nato ang balaod bai, dili nato na mahimo apan pakitai ko
ug balaod nga wala magtagad ang gobyerno sa kinaiyahan, dili man pud
siguro mga bulok ang nag buhat sa balaod, apan bulok ang nag pa
implementar,ako bai usa ka Drilling Safety Inspector nasuta ko unsa
ka istrikto ang kumpanya sa kaluwasan sa trabahante, kumunidad, ug
kinaiyahan, ang atong pagbabag sa mining na da lang na sa kadaut sa
mina kaniadto diri sa pilipinas. Gipadayag tanang plano sa among
lugar ug gipakita ang time table unsa magsugod ug paghuman.Ug kabalo
kaba bai ang speculator 60% ang incomon kung mapadayon ang planta?
gusto lang nila suluhon ang maong lugar.Ang teknolohiya nga
pangutana kung gamiton ba? Sa pagsugod palang namo ug explore bai,
aduna nay laing laing teknolohiya ang gigamit sama sa GPR nga
guyoron lang ug dili na kinahanglan mamutol pa ug daghan kahoy aron
mabasa ang layer sa maong yuta, aduna kami mga 12 ka satellite
phones sa area para sa emergency, almost 5o times na among mga
training bahin sa Health and safety.Aduna kami mga weather sations
sa laing laing location area.Kung pangutana nimo about openpit
mining kung naa bay saktong pagbalik sa kinaiyahan? adto sa
indonesia bai nga gimina sa bhpbilliton,uyon ko nga dili na
mabalikang maong hitsura apan 90% mabalik ug ma develop, apan sa
ngalan nga ibalik bahalag 80% bai, basta adunay pagtagad ug mapuslan.
Kung imong pagtoo nga wala gyuy pagtagad ang balaod sa kinaiyahan,
sundon nalang diay nato ang balaod nga gi required sa kumpanya para
sa kaluwasan sa trabahante , kumunidad ug kinaiyahan...Kabalo baka
bai kining kumpanyaha lang akong nasuta nga sa ila Good business ang
Safety. Kurakot sa gobyerno lang ang makadaut sa kinaiyahan bai, mao
ra nay saktong tubag.

#312

From: "pinoy_in_action" <pinoy_in_action@...>
Date: Tue Jun 24, 2008 3:08 am
Subject: Re: Responsible kaha

pinoy_in_action

Offline

---

Maayong adlaw bai,

    Ako nagpadayag lang kung sa akong nasabtan sa mina sa pilipinas,
kung boot sabton sa imong gsulti ang positibo sa mina sa uban na
nasod.. Tinuod na bai, way problema ko ana, kay kung ato gyud tan-awon
sa ila nasod ang responsible mining nagsugod sa usa ka balaod nga
naghaag ug dakong pabor sa katawhan ug sa nasod niini, kay bisag asa
pa na nasod grabe ka layo ra atong balaod sa mina... grabe ka bali...
mangutana ku nimo kahibalo baka na 10% percent ra mubalik sa lokal na
lgu sa income sa minahan, kabalo kaba nga daghan na sa pilipinas nga
lugar gmina, nakita na walay kapuslanan ug paglaom sa mina puro lang
mabaw ug dali ra na kalipay.. naka balo kaba na ang atong balaod sa
mining act wala nagpakita ug pagtagad sa kinaiyahan.. ug nasabtan ba
nimo kanag mga speculator naa kana sa mining act nga ang mgal langyaw
dili maka mina kung walay local na investor partner!

Ug usab mutoo ko naay bag-ong mga tekhnolohiya apan, gamiton ba nila
kung ang balaod nato wala nag pressure sa ila mugamit sila ana... kung
open pit mining kanang mina sa inyo kung madaun,, hala pag browse sa
internet kung naa ba saktong pagpabalik sa maong kinaiyahan...

Bai, kung responsible mining gyud atong gusto, magsugod ta ug review
sa ato balaod kung naa bana.. kay atong balaod nagtotok lang sa
responsble income sa mining.

#311

From: noel malintad <noel_malintad@...>
Date: Mon Jun 23, 2008 8:57 am
Subject: Pagpatin aw

noel_malintad

Offline

Maayong hapon ninyo diha Bai!

Maayo kaayo imong prinsipyo bai, apan ako nagpatinaw lang sa nahitabo karon sa among lugar, gusto namo ang kumpanya nga nag explore sa among lugar hinganlan nalang nako bai, kini mao ang Bhpbilliton usa ka Australian company, aduna siyay lokal partner nga amcor usa lamang ka speculator kining amcor wala na kaangay sa bhpbilliton kay kuno dugay mo mina ug ang bhpbilliton nagpadayag nga aduna siyay time table kanus a mo mina kay matud pa sa kumpanya ang pag put up ug mina dili basta basta diha diha dayon mo mina, naga kinahanglan kini ug igo nga panahon aron pag pahiluna sa lugar, kini lamang amcor nga filipino chinese gusto na dali dali on ang mina kay aron mukita na. Adunay Responsible mining Bai, wala lang nahitabo diri sa pilipinas karon kay tungod sa mga kurakot, pag brows sa internet bai daghang lugar sa laing nasud nga na develop pa hinoon human sa mina sama sa indonesia nga gi mina sa Bhpbilliton. Tulo lamang ang bantayanan bai kung kining kumpanyaha responsible, kini mao ang pagbantay sa trabahante, kumunidad, ug kinaiyahan kung kini luwas ba.Kabalo kaba bai nga kining mga speculator maoy nag hugaw hugaw sa mina sa pilipinas...Daghan nang maka bago karon sa pamaagi sa pag mina bai, ang bhpbilliton klaro nga responsible mining tungod siya ang nag ayo karon sa mga daut nga lugar nga gi mina kaniadto sa mga pilipino diri sa among lugar, bisan wala pa gani sila mi income migasto na ug milliones maayos lang ang grabe nga kasi raan sa among lugar. Hinaot unta ko bai nga nasabtan nimo akong pagpatinaw.

MatasaMatiMining

#310

From: "pinoy_in_action" <pinoy_in_action@...>
Date: Mon Jun 23, 2008 5:31 am
Subject: Re: Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

pinoy_in_action

Offline

Maayong adlaw sa inyo bai!

Ang ako lang muhatag pud ko gamay na isturya kabahin sa responsible
mining... Kung tan-awon nato ngano man mikusog ang mina sa pilipinas;
mao kini akong panglantaw: una mimahal ang presyo sa mga minerals ug
usab sa atong balaod sa pilinas kabahin sa mining act nga gipaborahan
sa mga langyaw na negosyante na gahatag ug tax holiday
(10 to 20 years) ikaduha wlay makapugong kung asa sila makamina kung
ang isa ka lugar gi-deklara na mineral reserve maski naa pay pipila ka
lomulopyo o kakahuyan, katubigan ang mining act nagapabor sa
negosyating langyaw, ug usab kung ang   kompanya ma-pordoy basi sa
mining act puede sila bayaran sa gobyerno nato sa pilipinas.

ang kadakong gansi niini mao ang local nag goberyno ug katawhan kay
kanang pag open ug trabaho sa mga tao ug paghatag ug project tipik
rana sa ilang ginansya makuha sa mina ug kana lang responsible mining
bana... asa man kung maguba na kinaiyahan asa naman ta padulong...


kamo paigo... sa gisulti sa akong maestro sa una.. naay responsible
logging kono... pero karun wala nay kakahuyan, wla napod tong mga
dagkong kompanya sa kahoy... naunsa natong mga munisipyo ug
katawhan.nahimong ghost town... mao rana.. kay ako, dili ko mutou naay
responsible mining... kadakong bakak....





--- In bisaya_readers@..., noel malintad
<noel_malintad@...> wrote:
>
> maayong Buntag bay!
> Nagpasalamat ko sa imong presenya ug pagtagad sa akong artikulo,
kana nahimo nako tungod sa pag pang himakak sa usa ka speculator nga
kumpanya ug gi ilog ang usa ka lugar kun asa tua nag study ug nag
explore ang usa ka foreign mining aron mahimutang ang usa ka lugar
para sa mga kadaut, kini nag hulagway unta sa usa ka responsableng pag
mina...ang usa gusto minahon na ang maong lugar aron maka income na
ang pipila lamang ka mga instik ug wala lang man huna huna ang
kaugmaon. Diri sa among lugar wala gibawal ang mina basta kini usa ka
responsable.
> Noel lumad sa Mati
>
>
> ----- Original Message ----
> From: Albert Aballe <tsk_albert@...>
> To: bisaya_readers@...
> Sent: Thursday, June 12, 2008 7:29:54 PM
> Subject: Re: [bisaya_readers] Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
>
>
> Hinaut unta nga makapangita pod tag laing
> kapanginabuhian kon idili man ang pagmina.
>
> Sa Toledo city karon ilabina sa DAS, diin nahimutang
> ang daang Atlas Mining and Development Corporation,
> hinay-hinay nang mibalik ang pagtuyok sa ekonomiya.
>
> Kon wala kon masayop, ang Carmen Copper Corporation,
> nga maoy misugod pagduma'a karon sa minahan og
> nagsugod na sa pagpalig-on niini.
>
> Wala ko mahibaw kon pila kaha ka banay ang
> maka-benepisyo niini.
>
> --- noel_malintad <noel_malintad@ yahoo.com> wrote:
>
> > Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
> > Ang Mina� kini mao ang pagkuha sa mga mineral nga
> > atua sa ilalom sa
> > yuta aron mamahimong gamit sa tanang butang diri sa
> > kalibutan. Bag o
> > palang ma diskubrihi ang pag gamit sa bato sa
> > kalibutan aduna nay
> > mina, bisan sa bibliya nahisgutan kini. Ang Mina
> > adunay dako nga
> > ikatabang sa kinabuhi sa tao apan aduna puy kadaut
> > nga mahiaguman
> > kun kini magpabaya sa kinaiyahan.
> >
> > Ang Pilipinas puno sa nag kalain laing mineral,
> > daghang langyaw ang
> > na ing ganiyo diri para mag invest aron sa ka dako
> > nga kita kun kini
> > mabaligya na sa laing nasud.. Kun lantawon nato ang
> > mga maiging
> > panahon, grabe ang kadaut ang nahiaguman sa atong
> > mga kalasangan,
> > daghan pa ang kinabuhi ang nahanaw. Daghang mina sa
> > kalibutan nga
> > dili responsable isa na diha sa mga lugar sa China,
> > sa tsina grabe
> > ang mina (Coal mine)base sa 2006 nga report adunay
> > di moubos sa
> > 6,000 ka trabahante ang nakalasan sa kinabuhi aron
> > lang mukita ug
> > sinsilyo aron mabuhi ang ilang pamilya. Ang mina
> > dili na mawala,
> > parte na kini sa atong kinabuhi, ang Mina maayo kun
> > kini
> > Responsable. Unsa ba ang Responsableng pagmina?
> >
> > Ang Responsableng Pagmina mao ang pag suta sa
> > kasigurohan sa
> > kaluwasan, una sa mga trabahante, sa kumuninad ug sa
> > kinaiyahan. Ang
> > Responsableng Pagmina dili kini mahimo kung wala kay
> > igong kapital
> > bihira lang ang mga kumpanya ang naga sunod ani
> > tungod sa ka dako
> > sa magasto. Ang kasigurohan sa kaluwasan sa
> > trabahante maoy una nga
> > bantayan sa kumpanya busa naga kinahanglan kini siya
> > ug depensa sa
> > pagtrabaho o PPE (Personal Protective Equipments)
> > sama sa (Hard Hat)
> > para sa ulo, (Safety Spectacle)para sa
> > mata,(Earplug) para sa
> > dalunggan,(Face Mask)para sa baba ug ilong,(Cover
> > all)alang sa lawas,
> > (Gloves)para sa kamot,ug (Safety Shoes)alang sa
> > teel. Aron sa iyang
> > pagtrabaho sa mga bug at nga makina makahatag kaniya
> > ug protekta.Sa
> > Kumuninad, ang kumuninad maoy ikaduha nga bantayan
> > para masiguro ang
> > kaluwasan, ginikinahanglan sa kumuninad ang
> > pagkunsulta sa naglain
> > laing problema, suportahan unsa ika ayo sa lugar. Sa
> > Kinaihayahan,
> > kini ang ikatulo sa pinaka importanteng alagaan, ang
> > resposableng
> > pagmina magahatag ug dako nga panlantaw sa
> > kinaiyahan, ang pag
> > pananum, pag ayos sa mag daut nga lasang, ang pag
> > maneho sa mga
> > basura nga dili bisag asa lang ilabay ug ang pag
> > monitor sa mga
> > tanum aron kini mabuhi ug uban pa. Kining tanan anaa
> > sa Balaod sa
> > Mina sa Pilipinas.
> >
> > Diri sa Mati City aduna koy nasuta nga kumpanya nga
> > nag hulagway sa
> > usa ka Responsableng Mina, kini mao ang BHPbilliton
> > kay kining tanan
> > nako nga gi hisgutan nakita ko sa kumpanya, apan
> > nganu man nga wala
> > man kini magustohi sa mga ubang konsehal diri sa
> > Mati, tungod lang
> > ba kay dugay ang maong kumpanya mo mina?... Gusto na
> > mo kita ang
> > Mati?... Gusto na mo trabaho ang daghan tao diri sa
> > siyudad?... Sa
> > pag indorso nila sa laing kumpanya, gi suta ba nila
> > kini?...
> > Responsable ba kini?... Daghan naba kini ug na
> > minahan?...O
> > importante ba sa ila ang responsableng pagmina?
> >
> > Ang BHPbilliton istrikto para sa kaluwasan di bale
> > kuno hinay ang
> > trabaho basta luwas(Safe) nga ang ingon pa nila maka
> > uli ang
> > trabahante sa ilang pamilya nga kumpleto ang lawas.
> > Nga matud pa
> > nila ang pag dali dali maoy hinungdan sa mga
> > disgrasya nga angayang
> > likayan. Kini ba gi huna huna sa atong mga ubang
> > konsehal diri sa
> > Mati City? Nga basi ang pag dali dali nato nga ma
> > mina na kining
> > atong lugar maoy makahatag kanato ug dakong kadaut,
> > sa trabahante,
> > sa kumunidad ug sa kinaiyahan?. ..Grabe na ba kaayo
> > ang kalisud sa
> > Mati?... "Frustrated" na ba jud kaayo ang atong
> > siyudad, nga
> > gikinahanglan naman gyud kini minahon aron mo kita
> > na kini?... Wala
> > nalang gyud tay salig sa mga "Foreigner"nga pahawaon
> > nalang nato kay
> > tungod dugay mo mina?... Kining gi indorso sa atong
> > ubang konsehal
> > ba nga kumpanya makahatag ug tama nga sweldo alang
> > sa mga
> > trabahante?. ..
> >
> > Usa ka trabahante sa BHPBilliton akong napangutana
> > unsa ba kini sila
> > magpasweldo? Matud pa niya "above minimum" kuno ang
> > iyang suweldo
> > gani gipakita ko niya sa iyang "Pay slip",ug ang
> > iyang gikalipayan
> > kay kuno pag tua sila sa area libre na kini sa
> > pagkaon, midikal, ug
> > dental. Ang tanang gamit niya proteksiyon sa trabaho
> > libre kuno.
> > Kung tinood man kini, nan kini usa ka responsableng
> > minahan. Wala ba
> > ta mag huna huna kung kining Kumpanyaha mawala,
> > aduna pa ba kahay
> > makabuhat ani? Ako isip usa ka lumulopyo dinhi ning
> > siyudad nasuta
> > ko kung unsa ka importansiya ang responsableng
> > pagmina alang ning
> > maong lugar, tungod wala pa kaayoy mga kadaut diri
> > hinungdan sa
> > pagmina nga nahitabo diri. Kung lantawon nato ang
> > Mt. Diwalwal
> > pipila ka lugar nila ang natabunan tungod sa pagka
> > iresponsable ni
> > ini, nalipay ko nga ana pa diay kumpanya sama sa
> > BHPbilliton nga
> > naga hatag ug bili sa kasigurohan sa kaluwasan sa
> > trabahante,kumunida d ug kinaiyahan ug dili sa
> > pansariling interes
> > lamang.
> >
> > Usa lang ang tumong ug tinguha sa duha ka kumpanya
> > diri sa maong
> > lugar ang mo mina, kitang tanan gusto sa mina kay
> > mabuhi kita, apan
> > gi suta ba nato kun kini responsable ba? Kinsa sa
> > duha ka kumpanya
> > ang nag huna huna ug kasigurohan sa kaluwasan, sa
> > trabahante,kumunida d ug kinaiyahan?. O muoyon na
> > lang kita sa
> > istorya nga mo mina na ta aron mo kita na ang
> > siyudad, ikaw nga
> > miuyon, gi isip ba nimo unsa ka importansiya ang
> > Responsableng
> > pagmina?...
> >
> > Sa makausa pa, huna hunaon unta nato unsa ba ka
> > istrikto ang balaod
> > sa pagmina sa Pilipinas? Na implemintar ba kini?
> > Nasunod ba kini sa
> > mga kumpanya nga nag mina? Sutaon unta una nato ang
> > mga kumpanya nga
> > nag sunod ini. Kung kini di ma sunod kinsa man ang
> > maka lolouy pag
> > abot sa panahon sila nga mga tagdumala o ang mga
> > yanong lumolopyo
> > nga trabahante ug kumunidad ni ining lugara. Hinaut
> > unta nga kining
> > akong nahikalap nga mga pagtulon an makahatag kanimo
> > ug dugang
> > kahibalo para sa kaugmaon ning maong siyudad nga
> > magmalamposon ang
> > pagmina diri sa atong dapit, dili lang sa atong mga
> > anak kun dili
> > anak sa ilang mga anak ug sa mga umaabot pa nga mga
> > henerasiyon�
> >
> >
> >
>
> ____________ _________ _________ _________ _________ __
> Do You Yahoo!?
> Tired of spam? Yahoo! Mail has the best spam protection around
> http://mail. yahoo.com
>

#309

From: Albert Aballe <tsk_albert@...>
Date: Sat Jun 14, 2008 4:07 am
Subject: Re: Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

tsk_albert

Offline

Salamat usab bay sa imong pagpatin-aw.

Maayo kaayo ang imong gipakitang pagpangnginlabut sa
inyong dapit.

Padayon niini.

Albert
--- noel malintad <noel_malintad@...> wrote:

> maayong Buntag bay!
> Nagpasalamat ko sa imong presenya ug pagtagad sa
> akong artikulo, kana nahimo nako tungod sa pag pang
> himakak sa usa ka speculator nga kumpanya ug gi ilog
> ang usa ka lugar kun asa tua nag study ug nag
> explore ang usa ka foreign mining aron mahimutang
> ang usa ka lugar para sa mga kadaut, kini nag
> hulagway unta sa usa ka responsableng pag mina...ang
> usa gusto minahon na ang maong lugar aron maka
> income na ang pipila lamang ka mga instik ug wala
> lang man huna huna ang kaugmaon. Diri sa among lugar
> wala gibawal ang mina basta kini usa ka responsable.
> Noel lumad sa Mati
>
>
> ----- Original Message ----
> From: Albert Aballe <tsk_albert@...>
> To: bisaya_readers@...
> Sent: Thursday, June 12, 2008 7:29:54 PM
> Subject: Re: [bisaya_readers] Ang Importansiya sa
> Responsableng Pagmina
>
>
> Hinaut unta nga makapangita pod tag laing
> kapanginabuhian kon idili man ang pagmina.
>
> Sa Toledo city karon ilabina sa DAS, diin nahimutang
> ang daang Atlas Mining and Development Corporation,
> hinay-hinay nang mibalik ang pagtuyok sa ekonomiya.
>
> Kon wala kon masayop, ang Carmen Copper Corporation,
> nga maoy misugod pagduma'a karon sa minahan og
> nagsugod na sa pagpalig-on niini.
>
> Wala ko mahibaw kon pila kaha ka banay ang
> maka-benepisyo niini.
>
> --- noel_malintad <noel_malintad@ yahoo.com> wrote:
>
> > Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
> > Ang Mina� kini mao ang pagkuha sa mga mineral nga
> > atua sa ilalom sa
> > yuta aron mamahimong gamit sa tanang butang diri
> sa
> > kalibutan. Bag o
> > palang ma diskubrihi ang pag gamit sa bato sa
> > kalibutan aduna nay
> > mina, bisan sa bibliya nahisgutan kini. Ang Mina
> > adunay dako nga
> > ikatabang sa kinabuhi sa tao apan aduna puy kadaut
> > nga mahiaguman
> > kun kini magpabaya sa kinaiyahan.
> >
> > Ang Pilipinas puno sa nag kalain laing mineral,
> > daghang langyaw ang
> > na ing ganiyo diri para mag invest aron sa ka dako
> > nga kita kun kini
> > mabaligya na sa laing nasud.. Kun lantawon nato
> ang
> > mga maiging
> > panahon, grabe ang kadaut ang nahiaguman sa atong
> > mga kalasangan,
> > daghan pa ang kinabuhi ang nahanaw. Daghang mina
> sa
> > kalibutan nga
> > dili responsable isa na diha sa mga lugar sa
> China,
> > sa tsina grabe
> > ang mina (Coal mine)base sa 2006 nga report adunay
> > di moubos sa
> > 6,000 ka trabahante ang nakalasan sa kinabuhi aron
> > lang mukita ug
> > sinsilyo aron mabuhi ang ilang pamilya. Ang mina
> > dili na mawala,
> > parte na kini sa atong kinabuhi, ang Mina maayo
> kun
> > kini
> > Responsable. Unsa ba ang Responsableng pagmina?
> >
> > Ang Responsableng Pagmina mao ang pag suta sa
> > kasigurohan sa
> > kaluwasan, una sa mga trabahante, sa kumuninad ug
> sa
> > kinaiyahan. Ang
> > Responsableng Pagmina dili kini mahimo kung wala
> kay
> > igong kapital
> > bihira lang ang mga kumpanya ang naga sunod ani
> > tungod sa ka dako
> > sa magasto. Ang kasigurohan sa kaluwasan sa
> > trabahante maoy una nga
> > bantayan sa kumpanya busa naga kinahanglan kini
> siya
> > ug depensa sa
> > pagtrabaho o PPE (Personal Protective Equipments)
> > sama sa (Hard Hat)
> > para sa ulo, (Safety Spectacle)para sa
> > mata,(Earplug) para sa
> > dalunggan,(Face Mask)para sa baba ug ilong,(Cover
> > all)alang sa lawas,
> > (Gloves)para sa kamot,ug (Safety Shoes)alang sa
> > teel. Aron sa iyang
> > pagtrabaho sa mga bug at nga makina makahatag
> kaniya
> > ug protekta.Sa
> > Kumuninad, ang kumuninad maoy ikaduha nga bantayan
> > para masiguro ang
> > kaluwasan, ginikinahanglan sa kumuninad ang
> > pagkunsulta sa naglain
> > laing problema, suportahan unsa ika ayo sa lugar.
> Sa
> > Kinaihayahan,
> > kini ang ikatulo sa pinaka importanteng alagaan,
> ang
> > resposableng
> > pagmina magahatag ug dako nga panlantaw sa
> > kinaiyahan, ang pag
> > pananum, pag ayos sa mag daut nga lasang, ang pag
> > maneho sa mga
> > basura nga dili bisag asa lang ilabay ug ang pag
> > monitor sa mga
> > tanum aron kini mabuhi ug uban pa. Kining tanan
> anaa
> > sa Balaod sa
> > Mina sa Pilipinas.
> >
> > Diri sa Mati City aduna koy nasuta nga kumpanya
> nga
> > nag hulagway sa
> > usa ka Responsableng Mina, kini mao ang
> BHPbilliton
> > kay kining tanan
> > nako nga gi hisgutan nakita ko sa kumpanya, apan
> > nganu man nga wala
> > man kini magustohi sa mga ubang konsehal diri sa
> > Mati, tungod lang
> > ba kay dugay ang maong kumpanya mo mina?... Gusto
> na
> > mo kita ang
> > Mati?... Gusto na mo trabaho ang daghan tao diri
> sa
> > siyudad?... Sa
> > pag indorso nila sa laing kumpanya, gi suta ba
> nila
> > kini?...
> > Responsable ba kini?... Daghan naba kini ug na
> > minahan?...O
> > importante ba sa ila ang responsableng pagmina?
> >
> > Ang BHPbilliton istrikto para sa kaluwasan di bale
> > kuno hinay ang
> > trabaho basta luwas(Safe) nga ang ingon pa nila
> maka
> > uli ang
> > trabahante sa ilang pamilya nga kumpleto ang
> lawas.
> > Nga matud pa
> > nila ang pag dali dali maoy hinungdan sa mga
> > disgrasya nga angayang
> > likayan. Kini ba gi huna huna sa atong mga ubang
> > konsehal diri sa
> > Mati City? Nga basi ang pag dali dali nato nga ma
> > mina na kining
> > atong lugar maoy makahatag kanato ug dakong
> kadaut,
> > sa trabahante,
> > sa kumunidad ug sa kinaiyahan?. ..Grabe na ba
> kaayo
> > ang kalisud sa
> > Mati?... "Frustrated" na ba jud kaayo ang atong
> > siyudad, nga
> > gikinahanglan naman gyud kini minahon aron mo kita
> > na kini?... Wala
> > nalang gyud tay salig sa mga "Foreigner"nga
> pahawaon
> > nalang nato kay
> > tungod dugay mo mina?... Kining gi indorso sa
> atong
> > ubang konsehal
> > ba nga kumpanya makahatag ug tama nga sweldo alang
> > sa mga
> > trabahante?. ..
> >
> > Usa ka trabahante sa BHPBilliton akong napangutana
> > unsa ba kini sila
> > magpasweldo? Matud pa niya "above minimum" kuno
> ang
> > iyang suweldo
> > gani gipakita ko niya sa iyang "Pay slip",ug ang
> > iyang gikalipayan
> > kay kuno pag tua sila sa area libre na kini sa
> > pagkaon, midikal, ug
> > dental. Ang tanang gamit niya proteksiyon sa
> trabaho
> > libre kuno.
> > Kung tinood man kini, nan kini usa ka
> responsableng
> > minahan. Wala ba
> > ta mag huna huna kung kining Kumpanyaha mawala,
> > aduna pa ba kahay
> > makabuhat ani? Ako isip usa ka lumulopyo dinhi
> ning
>
=== message truncated ===

#308

From: noel malintad <noel_malintad@...>
Date: Sat Jun 14, 2008 1:28 am
Subject: Re: Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

noel_malintad

Offline

maayong Buntag bay!

Nagpasalamat ko sa imong presenya ug pagtagad sa akong artikulo, kana nahimo nako tungod sa pag pang himakak sa usa ka speculator nga kumpanya ug gi ilog ang usa ka lugar kun asa tua nag study ug nag explore ang usa ka foreign mining aron mahimutang ang usa ka lugar para sa mga kadaut, kini nag hulagway unta sa usa ka responsableng pag mina...ang usa gusto minahon na ang maong lugar aron maka income na ang pipila lamang ka mga instik ug wala lang man huna huna ang kaugmaon. Diri sa among lugar wala gibawal ang mina basta kini usa ka responsable.

Noel lumad sa Mati

----- Original Message ----
From: Albert Aballe <tsk_albert@...>
To: bisaya_readers@...
Sent: Thursday, June 12, 2008 7:29:54 PM
Subject: Re: [bisaya_readers] Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

Hinaut unta nga makapangita pod tag laing
kapanginabuhian kon idili man ang pagmina.

Sa Toledo city karon ilabina sa DAS, diin nahimutang
ang daang Atlas Mining and Development Corporation,
hinay-hinay nang mibalik ang pagtuyok sa ekonomiya.

Kon wala kon masayop, ang Carmen Copper Corporation,
nga maoy misugod pagduma'a karon sa minahan og
nagsugod na sa pagpalig-on niini.

Wala ko mahibaw kon pila kaha ka banay ang
maka-benepisyo niini.

--- noel_malintad <noel_malintad@ yahoo.com> wrote:

> Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
> Ang Mina� kini mao ang pagkuha sa mga mineral nga
> atua sa ilalom sa
> yuta aron mamahimong gamit sa tanang butang diri sa
> kalibutan. Bag o
> palang ma diskubrihi ang pag gamit sa bato sa
> kalibutan aduna nay
> mina, bisan sa bibliya nahisgutan kini. Ang Mina
> adunay dako nga
> ikatabang sa kinabuhi sa tao apan aduna puy kadaut
> nga mahiaguman
> kun kini magpabaya sa kinaiyahan.
>
> Ang Pilipinas puno sa nag kalain laing mineral,
> daghang langyaw ang
> na ing ganiyo diri para mag invest aron sa ka dako
> nga kita kun kini
> mabaligya na sa laing nasud. Kun lantawon nato ang
> mga maiging
> panahon, grabe ang kadaut ang nahiaguman sa atong
> mga kalasangan,
> daghan pa ang kinabuhi ang nahanaw. Daghang mina sa
> kalibutan nga
> dili responsable isa na diha sa mga lugar sa China,
> sa tsina grabe
> ang mina (Coal mine)base sa 2006 nga report adunay
> di moubos sa
> 6,000 ka trabahante ang nakalasan sa kinabuhi aron
> lang mukita ug
> sinsilyo aron mabuhi ang ilang pamilya. Ang mina
> dili na mawala,
> parte na kini sa atong kinabuhi, ang Mina maayo kun
> kini
> Responsable. Unsa ba ang Responsableng pagmina?
>
> Ang Responsableng Pagmina mao ang pag suta sa
> kasigurohan sa
> kaluwasan, una sa mga trabahante, sa kumuninad ug sa
> kinaiyahan. Ang
> Responsableng Pagmina dili kini mahimo kung wala kay
> igong kapital
> bihira lang ang mga kumpanya ang naga sunod ani
> tungod sa ka dako
> sa magasto. Ang kasigurohan sa kaluwasan sa
> trabahante maoy una nga
> bantayan sa kumpanya busa naga kinahanglan kini siya
> ug depensa sa
> pagtrabaho o PPE (Personal Protective Equipments)
> sama sa (Hard Hat)
> para sa ulo, (Safety Spectacle)para sa
> mata,(Earplug) para sa
> dalunggan,(Face Mask)para sa baba ug ilong,(Cover
> all)alang sa lawas,
> (Gloves)para sa kamot,ug (Safety Shoes)alang sa
> teel. Aron sa iyang
> pagtrabaho sa mga bug at nga makina makahatag kaniya
> ug protekta.Sa
> Kumuninad, ang kumuninad maoy ikaduha nga bantayan
> para masiguro ang
> kaluwasan, ginikinahanglan sa kumuninad ang
> pagkunsulta sa naglain
> laing problema, suportahan unsa ika ayo sa lugar. Sa
> Kinaihayahan,
> kini ang ikatulo sa pinaka importanteng alagaan, ang
> resposableng
> pagmina magahatag ug dako nga panlantaw sa
> kinaiyahan, ang pag
> pananum, pag ayos sa mag daut nga lasang, ang pag
> maneho sa mga
> basura nga dili bisag asa lang ilabay ug ang pag
> monitor sa mga
> tanum aron kini mabuhi ug uban pa. Kining tanan anaa
> sa Balaod sa
> Mina sa Pilipinas.
>
> Diri sa Mati City aduna koy nasuta nga kumpanya nga
> nag hulagway sa
> usa ka Responsableng Mina, kini mao ang BHPbilliton
> kay kining tanan
> nako nga gi hisgutan nakita ko sa kumpanya, apan
> nganu man nga wala
> man kini magustohi sa mga ubang konsehal diri sa
> Mati, tungod lang
> ba kay dugay ang maong kumpanya mo mina?.... Gusto na
> mo kita ang
> Mati?... Gusto na mo trabaho ang daghan tao diri sa
> siyudad?... Sa
> pag indorso nila sa laing kumpanya, gi suta ba nila
> kini?...
> Responsable ba kini?.... Daghan naba kini ug na
> minahan?...O
> importante ba sa ila ang responsableng pagmina?
>
> Ang BHPbilliton istrikto para sa kaluwasan di bale
> kuno hinay ang
> trabaho basta luwas(Safe) nga ang ingon pa nila maka
> uli ang
> trabahante sa ilang pamilya nga kumpleto ang lawas.
> Nga matud pa
> nila ang pag dali dali maoy hinungdan sa mga
> disgrasya nga angayang
> likayan. Kini ba gi huna huna sa atong mga ubang
> konsehal diri sa
> Mati City? Nga basi ang pag dali dali nato nga ma
> mina na kining
> atong lugar maoy makahatag kanato ug dakong kadaut,
> sa trabahante,
> sa kumunidad ug sa kinaiyahan?. ..Grabe na ba kaayo
> ang kalisud sa
> Mati?... "Frustrated" na ba jud kaayo ang atong
> siyudad, nga
> gikinahanglan naman gyud kini minahon aron mo kita
> na kini?... Wala
> nalang gyud tay salig sa mga "Foreigner"nga pahawaon
> nalang nato kay
> tungod dugay mo mina?... Kining gi indorso sa atong
> ubang konsehal
> ba nga kumpanya makahatag ug tama nga sweldo alang
> sa mga
> trabahante?. ..
>
> Usa ka trabahante sa BHPBilliton akong napangutana
> unsa ba kini sila
> magpasweldo? Matud pa niya "above minimum" kuno ang
> iyang suweldo
> gani gipakita ko niya sa iyang "Pay slip",ug ang
> iyang gikalipayan
> kay kuno pag tua sila sa area libre na kini sa
> pagkaon, midikal, ug
> dental. Ang tanang gamit niya proteksiyon sa trabaho
> libre kuno.
> Kung tinood man kini, nan kini usa ka responsableng
> minahan. Wala ba
> ta mag huna huna kung kining Kumpanyaha mawala,
> aduna pa ba kahay
> makabuhat ani? Ako isip usa ka lumulopyo dinhi ning
> siyudad nasuta
> ko kung unsa ka importansiya ang responsableng
> pagmina alang ning
> maong lugar, tungod wala pa kaayoy mga kadaut diri
> hinungdan sa
> pagmina nga nahitabo diri. Kung lantawon nato ang
> Mt. Diwalwal
> pipila ka lugar nila ang natabunan tungod sa pagka
> iresponsable ni
> ini, nalipay ko nga ana pa diay kumpanya sama sa
> BHPbilliton nga
> naga hatag ug bili sa kasigurohan sa kaluwasan sa
> trabahante,kumunida d ug kinaiyahan ug dili sa
> pansariling interes
> lamang.
>
> Usa lang ang tumong ug tinguha sa duha ka kumpanya
> diri sa maong
> lugar ang mo mina, kitang tanan gusto sa mina kay
> mabuhi kita, apan
> gi suta ba nato kun kini responsable ba? Kinsa sa
> duha ka kumpanya
> ang nag huna huna ug kasigurohan sa kaluwasan, sa
> trabahante,kumunida d ug kinaiyahan?. O muoyon na
> lang kita sa
> istorya nga mo mina na ta aron mo kita na ang
> siyudad, ikaw nga
> miuyon, gi isip ba nimo unsa ka importansiya ang
> Responsableng
> pagmina?...
>
> Sa makausa pa, huna hunaon unta nato unsa ba ka
> istrikto ang balaod
> sa pagmina sa Pilipinas? Na implemintar ba kini?
> Nasunod ba kini sa
> mga kumpanya nga nag mina? Sutaon unta una nato ang
> mga kumpanya nga
> nag sunod ini. Kung kini di ma sunod kinsa man ang
> maka lolouy pag
> abot sa panahon sila nga mga tagdumala o ang mga
> yanong lumolopyo
> nga trabahante ug kumunidad ni ining lugara. Hinaut
> unta nga kining
> akong nahikalap nga mga pagtulon an makahatag kanimo
> ug dugang
> kahibalo para sa kaugmaon ning maong siyudad nga
> magmalamposon ang
> pagmina diri sa atong dapit, dili lang sa atong mga
> anak kun dili
> anak sa ilang mga anak ug sa mga umaabot pa nga mga
> henerasiyon�
>
>
>

____________ _________ _________ _________ _________ __
Do You Yahoo!?
Tired of spam? Yahoo! Mail has the best spam protection around
http://mail. yahoo.com

#307

From: Albert Aballe <tsk_albert@...>
Date: Thu Jun 12, 2008 11:29 am
Subject: Re: Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

tsk_albert

Offline

Hinaut unta nga makapangita pod tag laing
kapanginabuhian kon idili man ang pagmina.

Sa Toledo city karon ilabina sa DAS, diin nahimutang
ang daang Atlas Mining and Development Corporation,
hinay-hinay nang mibalik ang pagtuyok sa ekonomiya.

Kon wala kon masayop, ang Carmen Copper Corporation,
nga maoy misugod pagduma'a karon sa minahan og
nagsugod na sa pagpalig-on niini.

Wala ko mahibaw kon pila kaha ka banay ang
maka-benepisyo niini.


--- noel_malintad <noel_malintad@...> wrote:

> Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
> Ang Mina� kini mao ang pagkuha sa mga mineral nga
> atua sa ilalom sa
> yuta aron mamahimong gamit sa tanang butang diri sa
> kalibutan. Bag o
> palang ma diskubrihi ang pag gamit sa bato sa
> kalibutan aduna nay
> mina, bisan sa bibliya nahisgutan kini. Ang Mina
> adunay dako nga
> ikatabang sa kinabuhi sa tao apan aduna puy kadaut
> nga mahiaguman
> kun kini magpabaya sa kinaiyahan.
>
> Ang Pilipinas puno sa nag kalain laing mineral,
> daghang langyaw ang
> na ing ganiyo diri para mag invest aron sa ka dako
> nga kita kun kini
> mabaligya na sa laing nasud. Kun lantawon nato ang
> mga maiging
> panahon, grabe ang kadaut ang nahiaguman sa atong
> mga kalasangan,
> daghan pa ang kinabuhi ang nahanaw. Daghang mina sa
> kalibutan nga
> dili responsable isa na diha sa mga lugar sa China,
> sa tsina grabe
> ang mina (Coal mine)base sa 2006 nga report adunay
> di moubos sa
> 6,000 ka trabahante ang nakalasan sa kinabuhi aron
> lang mukita ug
> sinsilyo aron mabuhi ang ilang pamilya. Ang mina
> dili na mawala,
> parte na kini sa atong kinabuhi, ang Mina maayo kun
> kini
> Responsable. Unsa ba ang Responsableng pagmina?
>
> Ang Responsableng Pagmina mao ang pag suta sa
> kasigurohan sa
> kaluwasan, una sa mga trabahante, sa kumuninad ug sa
> kinaiyahan. Ang
> Responsableng Pagmina dili kini mahimo kung wala kay
> igong kapital
> bihira lang ang mga kumpanya ang naga sunod ani
> tungod sa ka dako
> sa magasto. Ang kasigurohan sa kaluwasan sa
> trabahante maoy una nga
> bantayan sa kumpanya busa naga kinahanglan kini siya
> ug depensa sa
> pagtrabaho o PPE (Personal Protective Equipments)
> sama sa (Hard Hat)
> para sa ulo, (Safety Spectacle)para sa
> mata,(Earplug) para sa
> dalunggan,(Face Mask)para sa baba ug ilong,(Cover
> all)alang sa lawas,
> (Gloves)para sa kamot,ug (Safety Shoes)alang sa
> teel. Aron sa iyang
> pagtrabaho sa mga bug at nga makina makahatag kaniya
> ug protekta.Sa
> Kumuninad, ang kumuninad maoy ikaduha nga bantayan
> para masiguro ang
> kaluwasan, ginikinahanglan sa kumuninad ang
> pagkunsulta sa naglain
> laing problema, suportahan unsa ika ayo sa lugar. Sa
> Kinaihayahan,
> kini ang ikatulo sa pinaka importanteng alagaan, ang
> resposableng
> pagmina magahatag ug dako nga panlantaw sa
> kinaiyahan, ang pag
> pananum, pag ayos sa mag daut nga lasang, ang pag
> maneho sa mga
> basura nga dili bisag asa lang ilabay ug ang pag
> monitor sa mga
> tanum aron kini mabuhi ug uban pa. Kining tanan anaa
> sa Balaod sa
> Mina sa Pilipinas.
>
> Diri sa Mati City aduna koy nasuta nga kumpanya nga
> nag hulagway sa
> usa ka Responsableng Mina, kini mao ang BHPbilliton
> kay kining tanan
> nako nga gi hisgutan nakita ko sa kumpanya, apan
> nganu man nga wala
> man kini magustohi sa mga ubang konsehal diri sa
> Mati, tungod lang
> ba kay dugay ang maong kumpanya mo mina?... Gusto na
> mo kita ang
> Mati?... Gusto na mo trabaho ang daghan tao diri sa
> siyudad?... Sa
> pag indorso nila sa laing kumpanya, gi suta ba nila
> kini?...
> Responsable ba kini?... Daghan naba kini ug na
> minahan?...O
> importante ba sa ila ang responsableng pagmina?
>
> Ang BHPbilliton istrikto para sa kaluwasan di bale
> kuno hinay ang
> trabaho basta luwas(Safe) nga ang ingon pa nila maka
> uli ang
> trabahante sa ilang pamilya nga kumpleto ang lawas.
> Nga matud pa
> nila ang pag dali dali maoy hinungdan sa mga
> disgrasya nga angayang
> likayan. Kini ba gi huna huna sa atong mga ubang
> konsehal diri sa
> Mati City? Nga basi ang pag dali dali nato nga ma
> mina na kining
> atong lugar maoy makahatag kanato ug dakong kadaut,
> sa trabahante,
> sa kumunidad ug sa kinaiyahan?...Grabe na ba kaayo
> ang kalisud sa
> Mati?... "Frustrated" na ba jud kaayo ang atong
> siyudad, nga
> gikinahanglan naman gyud kini minahon aron mo kita
> na kini?... Wala
> nalang gyud tay salig sa mga "Foreigner"nga pahawaon
> nalang nato kay
> tungod dugay mo mina?... Kining gi indorso sa atong
> ubang konsehal
> ba nga kumpanya makahatag ug tama nga sweldo alang
> sa mga
> trabahante?...
>
> Usa ka trabahante sa BHPBilliton akong napangutana
> unsa ba kini sila
> magpasweldo? Matud pa niya "above minimum" kuno ang
> iyang suweldo
> gani gipakita ko niya sa iyang "Pay slip",ug ang
> iyang gikalipayan
> kay kuno pag tua sila sa area libre na kini sa
> pagkaon, midikal, ug
> dental. Ang tanang gamit niya proteksiyon sa trabaho
> libre kuno.
> Kung tinood man kini, nan kini usa ka responsableng
> minahan. Wala ba
> ta mag huna huna kung kining Kumpanyaha mawala,
> aduna pa ba kahay
> makabuhat ani? Ako isip usa ka lumulopyo dinhi ning
> siyudad nasuta
> ko kung unsa ka importansiya ang responsableng
> pagmina alang ning
> maong lugar, tungod wala pa kaayoy mga kadaut diri
> hinungdan sa
> pagmina nga nahitabo diri. Kung lantawon nato ang
> Mt. Diwalwal
> pipila ka lugar nila ang natabunan tungod sa pagka
> iresponsable ni
> ini, nalipay ko nga ana pa diay kumpanya sama sa
> BHPbilliton nga
> naga hatag ug bili sa kasigurohan sa kaluwasan sa
> trabahante,kumunidad ug kinaiyahan ug dili sa
> pansariling interes
> lamang.
>
> Usa lang ang tumong ug tinguha sa duha ka kumpanya
> diri sa maong
> lugar ang mo mina, kitang tanan gusto sa mina kay
> mabuhi kita, apan
> gi suta ba nato kun kini responsable ba? Kinsa sa
> duha ka kumpanya
> ang nag huna huna ug kasigurohan sa kaluwasan, sa
> trabahante,kumunidad ug kinaiyahan?. O muoyon na
> lang kita sa
> istorya nga mo mina na ta aron mo kita na ang
> siyudad, ikaw nga
> miuyon, gi isip ba nimo unsa ka importansiya ang
> Responsableng
> pagmina?...
>
> Sa makausa pa, huna hunaon unta nato unsa ba ka
> istrikto ang balaod
> sa pagmina sa Pilipinas? Na implemintar ba kini?
> Nasunod ba kini sa
> mga kumpanya nga nag mina? Sutaon unta una nato ang
> mga kumpanya nga
> nag sunod ini. Kung kini di ma sunod kinsa man ang
> maka lolouy pag
> abot sa panahon sila nga mga tagdumala o ang mga
> yanong lumolopyo
> nga trabahante ug kumunidad ni ining lugara. Hinaut
> unta nga kining
> akong nahikalap nga mga pagtulon an makahatag kanimo
> ug dugang
> kahibalo para sa kaugmaon ning maong siyudad nga
> magmalamposon ang
> pagmina diri sa atong dapit, dili lang sa atong mga
> anak kun dili
> anak sa ilang mga anak ug sa mga umaabot pa nga mga
> henerasiyon�
>
>
>


__________________________________________________
Do You Yahoo!?
Tired of spam?  Yahoo! Mail has the best spam protection around
http://mail.yahoo.com

#306

From: "noel_malintad" <noel_malintad@...>
Date: Thu Jun 12, 2008 7:15 am
Subject: Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina

noel_malintad

Offline

Ang Importansiya sa Responsableng Pagmina
Ang Mina� kini mao ang pagkuha sa mga mineral nga atua sa ilalom sa
yuta aron mamahimong gamit sa tanang butang diri sa kalibutan. Bag o
palang ma diskubrihi ang pag gamit sa bato sa kalibutan aduna nay
mina, bisan sa bibliya nahisgutan kini. Ang Mina adunay dako nga
ikatabang sa kinabuhi sa tao apan aduna puy kadaut nga mahiaguman
kun kini magpabaya sa kinaiyahan.

Ang Pilipinas puno sa nag kalain laing mineral, daghang langyaw ang
na ing ganiyo diri para mag invest aron sa ka dako nga kita kun kini
mabaligya na sa laing nasud. Kun lantawon nato ang mga maiging
panahon, grabe ang kadaut ang nahiaguman sa atong mga kalasangan,
daghan pa ang kinabuhi ang nahanaw. Daghang mina sa kalibutan nga
dili responsable isa na diha sa mga lugar sa China, sa tsina grabe
ang mina (Coal mine)base sa 2006 nga report adunay di moubos sa
6,000 ka trabahante ang nakalasan sa kinabuhi aron lang mukita ug
sinsilyo aron mabuhi ang ilang pamilya. Ang mina dili na mawala,
parte na kini sa atong kinabuhi, ang Mina maayo kun kini
Responsable. Unsa ba ang Responsableng pagmina?

Ang Responsableng Pagmina mao ang pag suta sa kasigurohan sa
kaluwasan, una sa mga trabahante, sa kumuninad ug sa kinaiyahan. Ang
Responsableng Pagmina dili kini mahimo kung wala kay igong kapital
bihira lang ang mga kumpanya ang naga sunod ani tungod sa ka dako
sa magasto. Ang kasigurohan sa kaluwasan sa trabahante maoy una nga
bantayan sa kumpanya busa naga kinahanglan kini siya ug depensa sa
pagtrabaho o PPE (Personal Protective Equipments) sama sa (Hard Hat)
para sa ulo, (Safety Spectacle)para sa mata,(Earplug) para sa
dalunggan,(Face Mask)para sa baba ug ilong,(Cover all)alang sa lawas,
(Gloves)para sa kamot,ug (Safety Shoes)alang sa teel. Aron sa iyang
pagtrabaho sa mga bug at nga makina makahatag kaniya ug protekta.Sa
Kumuninad, ang kumuninad maoy ikaduha nga bantayan para masiguro ang
kaluwasan, ginikinahanglan sa kumuninad ang pagkunsulta sa naglain
laing problema, suportahan unsa ika ayo sa lugar. Sa Kinaihayahan,
kini ang ikatulo sa pinaka importanteng alagaan, ang resposableng
pagmina magahatag ug dako nga panlantaw sa kinaiyahan, ang pag
pananum, pag ayos sa mag daut nga lasang, ang pag maneho sa mga
basura nga dili bisag asa lang ilabay ug ang pag monitor sa mga
tanum aron kini mabuhi ug uban pa. Kining tanan anaa sa Balaod sa
Mina sa Pilipinas.

Diri sa Mati City aduna koy nasuta nga kumpanya nga nag hulagway sa
usa ka Responsableng Mina, kini mao ang BHPbilliton kay kining tanan
nako nga gi hisgutan nakita ko sa kumpanya, apan nganu man nga wala
man kini magustohi sa mga ubang konsehal diri sa Mati, tungod lang
ba kay dugay ang maong kumpanya mo mina?... Gusto na mo kita ang
Mati?... Gusto na mo trabaho ang daghan tao diri sa siyudad?... Sa
pag indorso nila sa laing kumpanya, gi suta ba nila kini?...
Responsable ba kini?... Daghan naba kini ug na minahan?...O
importante ba sa ila ang responsableng pagmina?

Ang BHPbilliton istrikto para sa kaluwasan di bale kuno hinay ang
trabaho basta luwas(Safe) nga ang ingon pa nila maka uli ang
trabahante sa ilang pamilya nga kumpleto ang lawas. Nga matud pa
nila ang pag dali dali maoy hinungdan sa mga disgrasya nga angayang
likayan. Kini ba gi huna huna sa atong mga ubang konsehal diri sa
Mati City? Nga basi ang pag dali dali nato nga ma mina na kining
atong lugar maoy makahatag kanato ug dakong kadaut, sa trabahante,
sa kumunidad ug sa kinaiyahan?...Grabe na ba kaayo ang kalisud sa
Mati?... "Frustrated" na ba jud kaayo ang atong siyudad, nga
gikinahanglan naman gyud kini minahon aron mo kita na kini?... Wala
nalang gyud tay salig sa mga "Foreigner"nga pahawaon nalang nato kay
tungod dugay mo mina?... Kining gi indorso sa atong ubang konsehal
ba nga kumpanya makahatag ug tama nga sweldo alang sa mga
trabahante?...

Usa ka trabahante sa BHPBilliton akong napangutana unsa ba kini sila
magpasweldo? Matud pa niya "above minimum" kuno ang iyang suweldo
gani gipakita ko niya sa iyang "Pay slip",ug ang iyang gikalipayan
kay kuno pag tua sila sa area libre na kini sa pagkaon, midikal, ug
dental. Ang tanang gamit niya proteksiyon sa trabaho libre kuno.
Kung tinood man kini, nan kini usa ka responsableng minahan. Wala ba
ta mag huna huna kung kining Kumpanyaha mawala, aduna pa ba kahay
makabuhat ani? Ako isip usa ka lumulopyo dinhi ning siyudad nasuta
ko kung unsa ka importansiya ang responsableng pagmina alang ning
maong lugar, tungod wala pa kaayoy mga kadaut diri hinungdan sa
pagmina nga nahitabo diri. Kung lantawon nato ang Mt. Diwalwal
pipila ka lugar nila ang natabunan tungod sa pagka  iresponsable ni
ini, nalipay ko nga ana pa diay kumpanya sama sa BHPbilliton nga
naga hatag ug bili sa kasigurohan sa kaluwasan sa
trabahante,kumunidad ug kinaiyahan ug dili sa pansariling interes
lamang.

Usa lang ang tumong ug tinguha sa duha ka kumpanya diri sa maong
lugar ang mo mina, kitang tanan gusto sa mina kay mabuhi kita, apan
gi suta ba nato kun kini responsable ba? Kinsa sa duha ka kumpanya
ang nag huna huna ug kasigurohan sa kaluwasan, sa
trabahante,kumunidad ug kinaiyahan?. O muoyon na lang kita sa
istorya nga mo mina na ta aron mo kita na ang siyudad, ikaw nga
miuyon, gi isip ba nimo unsa ka importansiya ang Responsableng
pagmina?...

Sa makausa pa, huna hunaon unta nato unsa ba ka istrikto ang balaod
sa pagmina sa Pilipinas? Na implemintar ba kini? Nasunod ba kini sa
mga kumpanya nga nag mina? Sutaon unta una nato ang mga kumpanya nga
nag sunod ini. Kung kini di ma sunod kinsa man ang maka lolouy pag
abot sa panahon sila nga mga tagdumala o ang mga yanong lumolopyo
nga trabahante ug kumunidad ni ining lugara. Hinaut unta nga kining
akong nahikalap nga mga pagtulon an makahatag kanimo ug dugang
kahibalo para sa kaugmaon ning maong siyudad nga magmalamposon ang
pagmina diri sa atong dapit, dili lang sa atong mga anak kun dili
anak sa ilang mga anak ug sa mga umaabot pa nga mga henerasiyon�

#305

From: "noel_malintad" <noel_malintad@...>
Date: Thu Jun 12, 2008 7:13 am
Subject: Karon o ang Kaugmaon? ( Suta sa Responsableng pag Mina)

noel_malintad

Offline

Karon o ang Kaugmaon?
( Suta sa Responsableng pagmina )

Mati City, Davao Oriental. Duha ka kumpanya nga nag "Joint Venture",
nga ana a karon sa kainit. Kini mao ang Bhpbilliton ug Amcor, ang
Amcor gusto buwagon na ang ilang pagka "Joint Venture", ug ang
Bhpbilliton gusto istoryahon usa aron maresulba pa ang maong issue.
Ang Amcor usa ka Filipino Chinese nga kumpanya nga nangita ug
pinanser aron ma "explore" ang lugar diha sa Magum, nakig MOA
o "memorandum of agreement" nananghid sa mga tribal leaders aron
mapadayon ang maong plano ug napadayon kini. Ang Bhpbilliton nga usa
ka Australian mining company nga isa sa pinaka dako nga mining sa
tibook kalibutan ang maong napili nga mo "explore" ug nahimo ang "
Joint Venture" sa duha ka kumpanya.

Ang Amcor mipili sa Bhpbilliton tungod sa kadako ug katakos ni ini
nga mo "explore" sa maong lugar, ug mao kini ang mi "finance" sa
tanang galastoon. Ang issue sa ilang pagbangi nag sugod sa miaging
tuig tungod sa mga akusasyon sa Amcor nga ang Bhpbilliton dugay pa
kayo mo mina, kanus-a pa kuno maka binipisyo ang kumunidad, ang
Amcor gusto na minahon ang maong lugar tungod sa ka taas na sa
presyo sa nickel sa world market. Matud pa sa Amcor, basin kuno sa
pipila ka tuig mubaba na ang presyo sa maong mineral, kinsa kuno ang
mag sakrepisyo? kundi ang kumunidad. Ang nickel maoy mineral nga
Makita diha sa maong lugar.Busa, ang Amcor naka desisyon nga   sila
nalang ang mo mina aron maka income na ang siyudad.

Ang Bhpbilliton nag hupot nga dili nila I risk ang maong lugar,
mibuhat  sila ug "Time Table" kun kanus-a mo mina, kini kuno naga
sugod sa "Exploration stage" nga "Prospect", "Concept study", "Pre-
feasibility study", "Feasibility study" unya ang construction aron
sa paga himoon nga processing plant alang  sa mineral. Matud pa sa
Bhpbilliton nga ang paga buhaton nga planta, mabutang  sa mapa ang
Mati sa kalibutan nga nag host ug Mega Project nga nagkantidad ug
1.5 billion dollars. Kini mag hatag ug higayon nga mo process sa
ubang nickel sa Pilipinas para dili na dalahon sa laing nasud, ug
electricidad ingon sa kadako sa Mt. Apo geothermal plant. Karon ana
a na kuno sila sa concept study stage kun asa naa na diha ang pag
determina sa diposito. Kini nga study matud pa sa Bhpbilliton adunay
mga eksperto, aron dili masera o ma preserba pa ang kinaiyahan,
matud pa nila nga ang pagtukod sa planta o ang pag mina dili basta
basta gikinahanglan kini ug igong panahon aron
mamahimong "successful" ang maong mina sa maong lugar.

Ang Amcor nag pasalig mo kita na ang siyudad kung sila na ang mo
mina aron ma ship na nila ang maong mineral sa dali nga panahon,
apan kini sukwahi kuno sa gi pirmahan nga MOA, nga dili puwede mo
palabas ug "Raw Materials" kun dili kini "Finished Product".
Ang Bhpbilliton nag palabas ug "Raw Materials" niadtong 2006 gitawag
kini nila ug "Bulky Sampling" aron masuta o ma assay ang maong
mineral ug mahibaw an ang grado sa "Nickel Deposit" sa maong lugar.

Ang maong "Bulky Sampling" nahimong usa sa akusasyon sa Amcor batok
Bhpbilliton kay kuno mikita na ang maong kumpanya(Bhpbilliton) sa
raw materials nga gipalabas padulong sa Australia. Ang Bhpbilliton
mipahayag nga kadto usa sa requirements nga paga sundon kung gusto
daw nato ug planta diri sa atong siyudad nga mamahimong "World
Class".Matud pa sa Bhpbilliton nga ang 60 tons nga "raw materials"
kun ibaligya, mukita na kini ug mga 1 million pesos, apan ang pag
biyahi paingon sa Australia aron didto ma process ang maong mineral
migasto sila ug mga 5 million tanan gikan sa mga permit hangtud sa
shipment, ang maong "Raw Materials" pag abot didto nahimo nalang ug
30 tons tungod kay na uga na kini. Ang pangutana sa Bhpbilliton nga
gi unsa nila pag income nga lugi pa gani sila sa pagbiyahi?.

Ang Bhpbilliton na ila tungod sa katakos nila sa pag mina, nahimo
sila nga no.1 sa tibook kalibutan sa pag supply ug nag ka lain laing
mineral, pipila ka mga minahan sa lain laing lugar sa kalibutan nga
nahimong successfull.

Ang Amcor nag akusa nga sa 2019 pa mo mina ang Bhpbilliton dugay pa
kaayo,
Ang Bhpbilliton miingon nga sa 2013 sugdan and construction nga gi
saad nila nga mo hire ug 4,000 ka trabahante diri sa atong siyudad
pag abot daw sa panahon, karon ang gina panghimo daw nila nag sige
ug pananom ug kahoy ug ang dako nila nga proyekto ang pagpananum
kuno ug mga mangroove sa atong mga baybayon, para sa umaabot nga
panahon. Kini mapatik sa ilang gina awhag ang "Zero Harm" o walay
kadaot.

Karon ang pangutana kinsa sa duha (Bhpbilliton ug Amcor) ang maayo
nga to-ohan? Ang Amcor nga nag huna huna para karon nga kita, o ang
Bhpbilliton nga nag huna huna para sa kaugmaon? Ikaw kaya ba nimo I
risk ang kaugmaon alang sa income karon? O magpaabot sa panahon para
sa kanunayong kalamboan. Huna hunaa una Bay, Karon o ang Kaugmaon?.

#304

From: "Vincent Isles" <islesv@...>
Date: Thu May 1, 2008 7:19 pm
Subject: Apology for forwarding your email to WAYN.com

bentong_isles

Offline

Hi,

I would like to offer my apology on inadvertently enrolling your email
address with WAYN.com. In the case that you will be receiving
invitation from that website, please click on the "Spam" button of
your mail client so that the system could adjust itself and consider
future emails from the address as spam.

I had already requested them that they remove your email address(es)
from their system; please inform me if you are still receiving email
from their system 48 hours from your receipt of this email.

I have collated my experience on this issue at
http://tech.islesv.net/2008/05/wayncom-waste-of-time.html

For those who don't have a WAYN account yet, I suggest that you
research about that service before you sign up. For those who already
have WAYN accounts, please take the time to research about the issues
surrounding their use of your contacts' email addresses.


Respectfully yours,


Vincent S. Isles