---------- Forwarded message ----------
From: Vitold-Yosif Kovaliv <vykovaliv@...>
Date: Thu, 16 Jul 2009 09:37:53 -0700 (PDT)
Subject: Wołyński krzyż prawdy i porozumienia
To: Wołanie z Wołynia <wolanie@googlegroups.com>

Wołyński krzyż prawdy i porozumienia

WOŁYŃSKI KRZYŻ PRAWDY I POJEDNANIA

"Jeżeli my zapomnimy o nich, Ty Boże zapomnij o nas"

11 lipca 2009 r. - w 66. rocznicę apogeum ludobójstwa (tzw. krwawej
niedzieli) na Wołyniu - miała miejsce w Chełmie uroczystość
odsłonięcia "Krzyża Wołyńskiego" i wmurowania kamienia węgielnego pod
budowę "Pomnika ku czci Polaków - ofiar zbrodni dokonanych na Kresach
Wschodnich przez ukraińskich nacjonalistów". Na skwerze u zbiegu al.
Marsz. J. Piłsudskiego i ul. Wołyńskiej (usytuowanych na os. Dyrekcja
Dolna) stanął wysoki dębowy krzyż, na przecięciu ramion którego
umieszczono metalowy medalion z herbem historycznego województwa
wołyńskiego. Napis na tablicy z czarnego granitu, przytwierdzonej do
głazu narzutowego obok (z prawej strony) głosi: "<<Jeżeli my zapomnimy
o nich/ Ty Boże zapomnij o nas>>/ Pamięci Polaków/ pomordowanych przez
ukraińskich nacjonalistów/ członków OUN - UPA/ oraz pamięci tych braci
Ukraińców/ którzy za ratowanie Polaków zapłacili cenę najwyższą/
Społeczeństwo ziemi chełmskiej/ Chełm 11 lipca 2009 roku (wyk. Jan
Szewczyk)".
Patronat nad uroczystością sprawowali Przewodniczący Ogólnopolskiego
Komitetu Obchodów 65. Rocznicy Ludobójstwa na Kresach RP Poseł do
Parlamentu Europejskiego Jarosław Kalinowski, Wojewoda Lubelska
Genowefa Tokarska, Marszałek Województwa Lubelskiego Krzysztof
Grabczuk, Prezydent Miasta Chełm Agata Fisz i Starosta Chełmski
Kazimierz Stocki. Na program złożyły się: Msza św. polowa
koncelebrowana przez kilkunastu kapłanów pod przewodnictwem ks.
infułata Kazimierza Bownika z udziałem pocztów sztandarowych, kompanii
honorowej Straży Granicznej i Wojska Polskiego oraz orkiestry
wojskowej, odsłonięcie i poświęcenie krzyża, wmurowanie kamienia
węgielnego, wystąpienia okolicznościowe i apel pamięci. Gościem
honorowym był ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski, autor głośnej książki pt.
"Przemilczane ludobójstwo na Kresach" (Małe Wydawnictwo, Kraków 2008).
Znamiennym pozostaje fakt braku uczestnictwa przedstawicieli władz
Republiki Ukrainy i Cerkwi prawosławnej oraz społeczności ukraińskiej
w ogóle.
Integralną częścią uroczystości była popołudniowa sesja
popularnonaukowa w sali widowiskowej Chełmskiego Domu Kultury przy pl.
Tysiąclecia z wystąpieniami: dr. Leona Popka nt. "Zbrodnie OUN - UPA w
powiecie lubomelskim w r. 1943", mgr. inż. Ewy Siemaszko "Ludobójstwo
Polaków dokonane prze ukraińskich nacjonalistów - tereny i rozmiary"
oraz "Działania 27. Wołyńskiej Dywizji Armii Krajowej w obronie
ludności polskiej przed mordercami z OUN - UPA", mgr. Marty Mikulskiej
"Stosunki polsko-ukraińskie w powiecie chełmskim w latach 1939-1945",
Sebastiana Zygmuntowicza "Niemcy i Sowieci wobec wydarzeń wołyńskich w
czasie II wojny światowej", mgr. inż. Lucjana Cimka "Bataliony
Chłopskie w obronie ludności polskiej na Wołyniu i w Małopolsce
Wschodniej. Retrospekcja faktów", prokurator Doroty Godziszewskiej z
IPN Oddział Lublin "Ściganie i karanie sprawców zbrodni nacjonalistów
ukraińskich na ludności polskiej". Konferencję zakończyła projekcja
filmu dokumentalnego pt. "Zapomniane zbrodnie na Wołyniu", według
scenariusza i w reżyserii Tadeusza Arciucha z Warszawy i Macieja
Wojciechowskiego z Krakowa. Przebieg uroczystości retransmitowała TVP
Info.
Organizatorem uroczystości było lokalne Stowarzyszenie "Pamięć i
Nadzieja" (z siedzibą przy pl. Niepodległości 1), zrzeszające
przedstawicieli 7 organizacji kombatanckich i 1 stowarzyszenia
kresowego. Jego prezes, Franciszek Golik, zapowiada finalizację budowy
pomnika w następną bolesną lipcową rocznicę. Krzyż i tablica
epitafijna mają być wówczas przeniesione do kwatery żołnierskiej 27.
WDP AK na cmentarzu komunalnym przy ul. Mościckiego.

Jan Antoni Paszkiewicz